در یک گزارش تحقیقى از افزایش عملیات شبانۀ خارجیها نگرانى شده است

"دفتر ارتباط و بنیاد جامعۀ باز" از افزایش عملیات شبانه توسط نیروهاى خارجى در افغانستان ابراز نگرانى نموده، میگوید که این وضعیت، خشم افغانها را برانگیخته است.دفتر ارتباط و بنیاد جامعۀ باز که از سه سال بدینسو، در عرصۀ جمع آورى معلومات در مورد عملیات شبانۀ نیروهاى خارجى در افغانستان فعالیت دارد، گزارش تحقیقاتى را دراین مورد در ولایات ننگرهار، پکتیا، ارزگان، کنر، کندهار، خوست، کندز و لغمان تهیه نموده است. این ادارۀ تحقیقاتى، در نیویارک امریکا مرکز داشته و در پنجاه کشور نمایندگى دارد. در گزارش این اداره که ظرف سه ماه اخیر تهیه شده، 77 مصاحبه با متضررین عملیات شبانه شامل بزرگان، شاهدان عینى و قربانیان در این ولایات انجام شده است. جامعۀ باز، نُه مصاحبۀ دیگر با مامورین و مشاورین نیروهاى خارجى که در پلانگذارى، اجرا و نظارت عملیات نقش داشتند، نیز انجام داده است. این گزارش، توسط ایریکا گیستون (Erica Gaston) وکیل حقوق بشر براى دفتر ارتباط و بنیاد جامعۀ باز، در نشست خبرى امروز(28 سنبله) ارائه گردید و کاپى آن به سازمان ملل متحد و نیروهاى آیساف سپرده شد. خانم ایریکا که یکى از تهیه کنند گان این گزارش است، گفت که ده سال بعد از گذشت سقوط حکومت طالبان در افغانستان، هنوز هم وضعیت امنیتى وخیم به نظر میرسد. وى افزود که نیرو هاى ناتو به شمول امریکا ادعا میکنند که به راه انداختن حملات شبانه، وسیلۀ بسیار خوب در مقابل مخالفان مسلح دولت است؛ اما از یافته هاى گزارش چنین معلوم میشود که هزینۀ این حملات، نسبت به نفع آن سنگین تر است. به گفتۀ وکیل حقوق بشر براى بنیاد جامعۀ باز، با آنکه نیرو هاى خارجى در عملیات شبانه بهبودى را در اجراآت شان به وجود آورده اند؛ اما از یافته هاى گزارش آنها هزینۀ قتل، بازداشت و تاثیر عملیات شبانه بر غیرنظامیان، چنین استنباط میشود که افغانها با وجود آنهم تمام کوشش هاى نیروهاى خارجى را ناکام مى دانند. در این گزارش، اگر چه به صورت عموم در مورد تلفات و جراحات مردم ملکى چیزى گفته نشده؛ اما به طور نمونه از چند عملیات شبانه که باعث تلفات و جراحات گردیده، یاد شده است که یکى کشته شدن یک پدر و پسر جوانش در دسمبر سال 2010 در ولسوالى سرخرود ولایت ننگرهار بوده است. همچنان یک پولیس و خواهرزادۀ 12 ساله اش، در عملیات شبانۀ ماه مى همان سال در همین ولایت اشتباهاً به قتل رسیده اند. همایون یکتن از باشنده گان ولایت خوست که در کنفرانس خبرى جامعۀ باز حضور داشت، به آژانس خبرى پژواک گفت که در جریان عملیات شبانه، دو عضو فامیلش را از دست داده است. وى افزود: در جریان عملیات شبانۀ سال گذشته در ولایت خوست، که از سوى نیروهاى خارجى انجام شد، شش تن به شمول برادر و پدرش کشته شدند. وى علاوه کرد: ((باید عملیات شبانه قطع گردد و یا عملیات از سوى نیروهاى امنیتى افغان صورت بگیرد.)) همایون از جامعۀ جهانى خواست تا قبل از اجراى عملیات، به باشنده گان محل از طریق لودسپیکر، در مورد عملیات معلومات بدهند تا مردم از منازل شان در جریان عملیات خارج نشوند و مصوون باشند. خانم ایریکا گفت: با آنکه نیرو هاى خارجى، پیشرفتهاى چشمگیر و زیادى را در جهت کاهش تلفات غیرنظامیان در سال گذشته به خرچ داده اند؛ اماشمار زیادى از غیرنظامیان، از اجراى چنین حملات با وجودى که کشته و زخمى کمتر ى را در قبال دارد، خساره مند نیز میشوند. در گزارش جامعۀ باز آمده است که درحال حاضر، هر شب حدود 12 الى 20 عملیات صورت میگیرد، که در نتیجۀ آن صدها نفر از غیر نظامیان، مورد بازداشت و باز پرس قرار میگیرند. در این گزارش، به گونۀ مثال آمده است که در ماه اکتوبر 2010 میلادى، قوت هاى خاص امریکایى و اردوى ملى، عملیاتى در قریۀ اتمانزى ولایت کندز به راه انداختند، که منجر به دستگیرى 80 الى 100 تن گردید. خانم ایریکا علاوه کرد: ((در جریان بازداشت ها، غیرنظامیان در جملۀ اشخاص متخاصم گرفتار میشوند و آنها با این عمل، نیروهاى خارجى را مقصر مى شمارند و عقده مند میگردند.)) وى علاوه کرد که 95 درصد افراد دستگیر شده در عملیات شبانه، کسانى اند که به اساس مجبورى به مخالفان مسلح دولت، جاى و غذا را تهیه نموده اند. براساس این گزارش تحقیقاتى، "عملیات شبانه خشم مردم را برانگیخته و تلاشهاى واقعى را که توسط نیروهاى بین المللى براى کاستن تلفات غیرنظامیان و بهبود وضعیت امنیتى انجام میشود، تحت الشعاع قرار داده و مانع پیشرفت ستراتیژى هاى دوامدار افغان و امریکا شده است". خانم ایریکا ادعا کرد که با ازدیاد حملات شبانۀ نیروهاى خارجى در دوسال گذشته، حملات مخالفان مسلح دولت نیز افزایش یافته است و غیرنظامیان بدون اینکه شاهد کدام پیشرفت امنیتى باشند، فشار بیشترى از اینگونه حملات را متحمل شده اند. وى یادآور شدکه حالا نیروهاى خارجى سعى میکنند تا در جریان عملیات، به افراد مُلکى و ملکیت آنها آسیب نرسد. خانم ایریکا از دولت افغانستان و نیروهاى خارجى خواست تا عملیات شبانه را در جریان روز و توسط نیرو هاى افغان اجرا نمایند. تهیه کنندۀ این گزارش تحقیقاتى گفت که باید نیرو هاى خارجى و افغان، در قبال تلفات افراد ملکى و آسیب پذیرى به غیرنظامیان جوابده بوده و در آن، شفافیت وجود داشته باشد . اماوى خاطرنشان کرد که تفکیک میان غیرنظامیان و مخالفان، نه تنها یک مشکل براى نیروهاى خارجى، بلکه براى جامعۀ باز در جریان تهیۀ گزارش نیز بوده است. گزارش جامعۀ باز، حاکى است که در جریان سال 2009 و 2010 میلادى،شبانه روز بطور اوسط 19 عملیات در افغانستان صورت میگرفت؛ اما یک مشاورارشد نظامى امریکا به جامعۀ باز گفته است که ممکن 40 حملۀ شبانه، در یک شب در تمام افغانستان انجام شده باشد. طبق گزارش، آیساف به جامعۀ باز گفته است باوجود بهبودى در کیفیت اطلاعات استخباراتى در حملات شبانه، اشتباهاتى هنوز هم رُخ میدهد و آنها در 20 درصد حملات شبانه، نتوانسته اند فرد مورد نظر را دستگیر کنند؛ شاید به دلیل آنکه فرد مذکور یا فرار کرده و یا هدف اشتباه بوده است . همچنان کارستین جکوبسن Carsten Jacobson) سخنگوى آیساف، در نشست خبرى امروز در مورد گزارش جامعۀ باز گفت که آنها در مرحلۀ ابتدایى بررسى و مواردى که در این گزارش گنجانیده شده است، هستند. وى افزود که آیساف سعى مینماید تا از پیشنهادات و نظریاتى که در گزارش بنیاد جامعۀ باز گنجانیده شده است، استفاده گردد. در گزارش جامعۀ باز، از نیرو هاى خارجى خواسته شده است تا رهبرى عملیات ها به نیروهاى افغان سپرده شود؛ سخنگوى آیساف در مورد گفت: ((در نود در صد عملیات شبانه، نیرو هاى امنیتى افغان اشتراک دارند و بیشتر عملیات را افغانها رهبرى میکنند.)) به ادعاى سخنگوى آیساف، فعلاً در 85 در صد عملیات، حتى فیر هم صورت نمیگیرد و نیروهاى افغان و خارجى به هدف میرسند. وى خاطرنشان کرد که آنها در 50در صد عملیات، به اهداف شان نایل مى آیند؛ اما در گزارش جامعۀ باز، به نقل از آیساف آمده است که نیروهاى خارجى در 80 درصد عملیات، به اهداف شان میرسند. آیساف، هفتۀ گذشته گفته بود که در تلفات مُلکى که بر اثر عملیات نیروهاى آنها صورت گرفته،41 درصد کاهش به عمل آمده؛ اما هنوزهم کشته شدن افرادملکى، نگران کننده است. سخنگوى آیساف افزود که بیشترین عامل این تلفات، ماین هاى کنارجاده بوده است، که توسط مخالفان مسلح جاسازى و انفجار داده میشوند. وى تصریح کرد: ((تلفات مُلکى هنوزهم براى ما، یک تراژیدى است و ما تلاش داریم تااین رقم را در حد توان کاهش بدهیم.)) این درحالى است که سازمان ملل متحد، در اواخر ماه سرطان سالجارى، از تلفات ملکى ابراز نگرانى کرده و گفته بود که در شش ماه اول سال جارى میلادى، 1462فردملکى کشته شده اند. این گزارش نشان میدهدکه تلفات ملکى، نسبت به شش ماه قبل آن، 15درصدافزایش یافته است. در گزارش تذکر رفته است که 80 درصداین تلفات، از سوى مخالفان مسلح، 14 درصدآن به نیروهاى دولتى و بین المللى نسبت داده میشود و6درصدآن، به هیچ طرف نسبت داده نمیشود. اما مخالفان مسلح، تلفات مُلکى از سوى خود را که توسط سازمان ملل منتشر شده، مبالغه آمیز و به دور از واقعیت خوانده اند. گزارش سالانۀ کمیسیون مستقل حقوق بشر و یوناما در سال 2010 میلادى نشان میداد که در آن سال، بیش از 2700 فرد ملکی در جریان جنگ های مسلحانه به قتل رسیدند، که در مقایسه با یکسال قبل آن، 15درصد افزایش را نشان میداد.