صندوق اعانه برای افغانستان در پاکستان؟!

 ایجاد صندوق اعانه کنفرانس اسلامی در همسایه شرقی، به این معنی است که گلوی افغانستان در چنگ پاکستان قرار خواهد داشت. مبالغ جمع آوری شده در کجا و در کدام حساب گذاشته می شود؟  

امروز می خواهم چند تا گپ اقتصادی را روشن کنم ولی شتابزده که بحث به درزا نکشد:
1- واردات کشور از 50 تا 70 فیصد کاهش یافته است (مقامات رسمی دولت - وزارت مالیه)
2- ایجاد صندوق اعانه برای افغانستان از جانب کنفرانس اسلامی که در همسایه شرقی قرار است شروع بکار کند.

الف- مقامات وزارت مالیه حرف جالب را گفتند، در سال جاری که در آخرین روز های سال مالی قرار داریم واردات از 50 تا 70 فیصد کاهش یافته است.
سنجش کوتاه و حقیقی:
در این صورت در کشوری که 95 فیصد در گذشته دوران جمهوریت کسر بیلانس تجارت و حالا 98،5 فیصد دارای کسر بیلانس تجارت است، شرایط دشوار را بوجود آورده است.

دلیل:
اقتصاد افغانستان؛
1- یک اقتصاد مصرفی متکی به تجارت است.
2- در درون تجارت متکی به واردات است.
3- منبع بزرگ درآمد های دولت نیز از طریق گمرکات بدست می آید و شاید هم یگانه منبع است.

توضیح:
- در مجموع دوران تجارت افغانستان 8 میلیارد دالر است.
- در آن 7،5 میلیارد واردات و 500 میلیون تا 750 میلیون صادرات را رقم می زد.
در حدود 2 میلیارد دالر کالا ها بصورت قاچاق وارد کشور و خارج می گردید.
در مجموع 10 میلیارد دالر دوران تجارتی رسمی و غیر رسمی را می ساخت. (مارکیت واج - دیدبان بازار 2020)

اگر این رقم را اساس قرار دهیم نسبت از بین رفتن نظم دولتی و کاهش واردات از مجرای رسمی کاهش واردت اگر بصورت خوشبینانه درنظر گیریم واردات در این سال بالغ به1،875 میلیون دالر (یک میلیارد هشت صدو هفتاد وپنج ملیون) می شود
به مقایسه 2020 یک کاهش 8،125 ملیارد دالر نشان می دهد، ولی گمان زنی آن أست که مقدار قاچاق و مقدار عبور از گمرکات بدون گمرک افزایش یافته باشد.
- قرار گفته های وزارت تجارت، صادرات به یک میلیارد دالر رسیده است.

نتیجه:
در سال جاری مجموع دوران تجارت بطور رسمی از دید دیدبان بازار باید به 2،875 میلیارد (دو میلیارد هشتصدو هفتادو پنج میلیون) بالغ گردید.
این رقم نازل ترین رقم در بیست سال گذشته است.
این معنی می دهد که درامد های دولت از 50 تا 75 درصد کاهش یافته أست در صورتیکه این نشان دادن ها، پنهان کاری درآمد ها نباشد.

نکته اساسی و کلیدی:
هر افزایش واردات و کاهش صادرات بد نیست.
هر کاهش واردات و افزایش صادرات خوب نیست.
این وابسته به آن أست که کدام کالا وارد و صادر می شود و سیاست تجاری کدام هدف را نشانی کرده است.

ب- صندوق اعانه و چشم دوختن همسایه شرقی به آن:
- صندوق اعانه برای افغانستان از جانب کنفرانس اسلامی در اسلام آباد.
در این مورد باید به پرسش های زیر پاسخ داده شود:
1- ایجاد صندوق اعانه به افغانستان، دقیقا یعنی چه؟
2- از زمان استقلال تا هنوز، افغانستان متکی به کمک خارجی بوده، آیا کشوری با این میزان از وابستگی اصلا کشور شمرده می شود؟
3- ایجاد این صندوق در پاکستان، آیا به این معنی است که گلوی افغانستان در چنگ پاکستان قرار خواهد داشت؟
4- چقدر به سخاوت بی چشم داشت کشورهای عربی می شود امید داشت و اگر این کشورها چشمداشتی در قبال داشته باشند، چه خواهد بود؟

پاسخ:
1- صندوق اعانه یک نوع تقلید از آ آر تی اف است که صندوق کمک های برای افغانستان است، این امانت در بانک جهانی قرار داشته و تمامی کشور ها و سازمان های که برای افغانستان کمک می کند در فند تجمع می کند، رهایی 280 ملیون دالر نیز از همین فند است.
سوال عمده در این مورد این است که این مبالغ در کجا و در کدام حساب گذاشته می شود، پاسخ این پرسش همان پاسخ سوال سوم است که نگرانی های فراوانی را بوجود آورده است.
به نظر من بهترین جا برای این مبالغ در صورت اجرا بانک انکشاف اسلامی است.
بانک انکشاف اسلامی پسیف ترین موسسه پولی است که در افغانستان صرف یک دفتر دارد (بخواب زمستانی فرو رفته است).

نتیجه:
- تا هنوز بانک انکشاف اسلامی و کشور های ثروتمند عرب هیچ سرمایه گذاری را در افغانستان انجام نداده اند.
- کشور های ثروتمند عرب قرار یک پژوهش اگر 10 در صد درآمد های ملی خود را در کشور های فقیر اسلامی سرمایه گذاری کنند، هیچ کشور اسلامی فقیر در جهان دیده نخواهد شد.

بانک انکشاف اسلامی بهترین محل برای صندوق اعانه ها است.
در غیر آن همسایه شرقی برنامه در این مورد دارد.
همسایه شرقی دندان تیز نموده أست.

هشدار:
ایجاد این صندوق در همسایه شرقی، به این معنی است که گلوی افغانستان را در چنگ پاکستان قرار خواهد داشت.

2- افغانستان بعد از استقلال تنها از سال 1352 الی1357 با نظام مختلط رهبری شده در همبستگی اقتصادی قرار گرفت و تاکید بر همبستگی با همتراز های خود چون هند در منطقه و اندونیزیا و مصر نمود، شوروی را آرام ساخت و صدور گاز را افزایش داد، گرچه تهداب این استقلالیت اقتصادی در سال های دهه 30 از سال های 1330 تا 1340 بلان پنجساله اول و دوم گذاشته شد و شکست پلان پنج ساله سوم نسبت بد قولی رضا شاه پادشاه ایران به شکست مواجه شد.
ولی:
افغانستان از چهل سال به اینطرف از سال های 1357 تا اکنون شدید ترین وابستگی های اقتصادی را سپری کرده است.

نتیجه:
وابستگی های سالیان دراز کشور به قدرت های بزرگ جهان و قدرت های منطقه نه تنها رشد و توسعه را ایجاد نکرد بل تناقضات سیستمی را بوجود آورد که علت اصلی عقب روبی بوده می تواند.

نکته:
در افغانستان هیچ قدرت منطقوی و جهانی نمی تواند تنها حاکمیت کند و در درون افغانستان هیچ نیروی داخلی نیز نمی تواند یکه تازی کند.
تاریخ این را به اثبات رسانیده است، در اینجا همه با هم می توانند کار کنند و بس.

3- آیا اعراب صادق اند؟
اعراب حالا به چشم و گوش امریکا زیاده می نگرند، سعودی ها، قطر، امارات، اردن، بحرین، کویت و دیگران انچه امریکا گوید همان می کنند، از این رو احتمال ایجاد صندوق به مبلغ هنگفت پیش بینی نمی شود.
شاید صندوق اعانه ها برای کمک های بشر دوستانه مد نظر گرفته شود و دوام این کمک ها وابسته حکومت فراگیر خواهد بود.
کشور های عربی اکثرا از جمله آن 100 کشور های اند که با آمریکا در عرصه تطبیق خواست امریکا مبنی بر تشکیل حکومت فراگیر به قول وزیر خارجه امریکا متحد شده اند.

نکته:
اعراب و همسایه شرقی با آمریکا هنوز یکجا در کشور اند، خط سرخ امریکا هنوز در افغانستان است.
پس باید سیاست کرد، حرف های بلند بالا تنها ملت را خون آلود می کند.

هشدار دوباره:
نباید چشم به سخاوت کشورهای عربی، امید داشت و این کشورها چشمداشتی در قبال کشور ما دارند.
باید متوجه اهداف آنان بود.

سید مسعود