"نه" بی سابقه پارلمان انگلیس!

<div style="direction: rtl; text-align: justify;"> دیوید کامرون نخست وزیرانگلیس که خود زره جنگ به تن نموده و ناوهای جنگی و جنگنده های خود را برای حضور در حمله به سوریه، راهی قبرس کرده بود، با مخالفت بی سابقه پارلمان جهت مشارکت در حمله احتمالی به سوریه مواجه شد واین مخالفت آرزوهای کامرون را برباد داد.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">طی روزهای اخیر جامعه جهانی به صحنه ای پر سر و صدا برای ابراز مخالفت های گسترده و دامنه دار مردمی برعلیه جنگ افروزی احتمالی آمریکایی ها در سوریه تبدیل شده است. لفاظی های جنگ افروزانه و خشونت طلبانه عده ای خاص در دولت آمریکا و رژیم اسرائیل جهت حمله احتمالی به سوریه که دائماً بر طبل جنگ می کوبند، ضمن اینکه حیات و بقاء شان را با جنگ و جنگ افروزی در هم تنیده و ذره ای اعتبار و ارزش وجودی نیز به نظم و ثبات و امنیت جهانی قائل نیستند، موج گسترده ای از مخالفت های بین المللی در اقصی نقاط جهان را به همراه داشته است، چنانکه دامنه این مخالفت ها از سطح دولت ها فراتر رفته ودر بین ملت ها و افکار عمومی جهان بویژه در اروپا نیز عینیت یافته است بطوریکه حتی در داخل مرزهای ایالات متحده و در خیابان های اطراف کاخ سفید نیز گروه های ضد جنگ سر به تظاهرات برداشته و با ابراز مخالفت های شدید خود نسبت به عواقب هرگونه حمله احتمالی آمریکا به سوریه هشدار می دهند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">دولت باراک اوباما با بی اعتنایی به افکار عمومی داخلی و خارجی، از یک سوی تحت فشار لابی صهیونیسم و ازسوی دیگر درراستای منافع سرمایه داری و رونق داد و ستد کارخانجات اسلحه سازی خود در حالی طبل جنگ را بدست گرفته و برآن می کوبد که حتی قریب به اتفاق همپیمانان اروپایی اش ودررأس آن ها متحد بی چون وچرایش یعنی انگلیس نیز مخالفت خود را نسبت به شروع جنگی دیگر آنهم بر علیه سوریه که هیچ چشم اندازروشن ومشخصی برای آن متصورنیست ابراز داشته و اعلام نموده اند که تحت هیچ شرایطی پایگاه ها و نیروهای نظامی خود را در اختیار جنگی که فاقد چارچوب های مشخص و مشروع بوده و برخلاف موازین و مقررات بین المللی به رهبری آمریکا راه اندازی شود نخواهند گذاشت. حتی دراین زمینه اکثرکشورهای عضو ناتو نیر اعلام کرده اند که با تمامی اشکال مشارکت درعملیات نظامی علیه سوریه به شکل خودسرانه و بدون موافقت شورای امنیت مخالف هستند.  </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"> </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"><strong>رویکرد عمومی در اروپا؟ بر ضد جنگ</strong></div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">واقعیتی که باراک اوباما خواسته یا ناخواسته چشمانش را بر روی دیدن آن بسته این است که برخلاف مواضع جنگ طلبانه دولت آمریکا، رویکرد و نگرش و خواست و اراده عمومی در اروپا بر ضد جنگ وجنگ افروزی است. به عنوان مثال دولت مرکل به صراحت اعلام کرده است که درهیچ جنگی شرکت نخواهد کرد. این در حالیست که مردم عادی این کشور نیز اکثراً با جنگ بر علیه سوریه بشدت مخالفند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">در ایتالیا نیز علاوه بر مردم وزیر امور خارجه این کشورنیز با تأکید براینکه حمله به سوریه باعث می شود تا یک درگیری داخلی دراماتیک و وحشتناک تبدیل به خطر جنگ جهانی شود، به صراحت اعلام داشته است که در صورت اقدام نظامی احتمالی بر علیه سوریه این کشور پایگاه های خود را دراختیارآمریکا نخواهد گذاشت.همچنین در یونان نیز هزاران نفر ضمن برپایی تظاهرات با حمله به سمت سفارت آمریکا در آتن، مخالفت خود را با هر گونه حمله غرب علیه سوریه اعلام کردند. آن ها نیز تأکید کرده اند که با هر گونه مداخله امپریالیستی غرب در سوریه و خاورمیانه مخالفند.علاوه بر اینها در ترکیه نیز مخالفان جنگ با تجمع در برابر کنسولگری آمریکا در آدنا، لفاظی های جنگ طلبانه آمریکا جهت حمله نظامی به سوریه را بشدت محکوم کرده اند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">در حقیقت می توان گفت که از جمله عوامل مؤثر در مخالفت های گسترده جوامع اروپایی خسته از جنگ و بحران با حمله به سوریه، به آثاروعواقب پیش بینی نشده این جنگ بر می گردد که می تواند زندگی میلیون ها نفر را در خارج از منطقه و در کشورهای بحران زده اروپایی که هم اینک در وضعیت بسیاربغرنجی قرار دارد تحت الشعاع قرار دهد. در واقع درچنین وضعیتی جنگ جدید می تواند سد راه خروج از بحران باشد و همانطور که مشاهده شد، تازه بدون اینکه جنگی رد راه باشد و صرفاً بدنبال تهدید انگلیس و آمریکا به اقدام نظامی علیه سوریه، در اواخر هفته گذشته ارزش سهام در بسیاری از بازارهای اروپایی، آسیایی و عربی افت کرد و درهمان حال ارزش طلا و نفت افزایش یافت که این آمار و ارقام به روشنی گوشه ای از آثار مخرب جنگ سوریه را بر اقتصاد جهان آشکار کرد که به نحوی با زندگی میلیاردها نفر در ارتباط است.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"> </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"><strong>کناره گیری خیره کننده انگلیس از حضور در ائتلاف جنگی آمریکا</strong></div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">اما نکته قابل تأمل در اینجا کناره گیری خیره کننده وکم سابقه متحد پر وپاقرص آمریکا و اسب تروای این کشور در اتحادیه اروپا یعنی انگلیس ازائتلاف جنگی درشرف تشکیل ایالات متحده بر علیه سوریه بوده است. چنانکه در این رابطه نخست وزیر انگلیس با وجود میل باطنی خویش جهت حضور در این حمله احتمالی، برای دومین بار در 230 سال گذشته نتوانست موافقت پارلمان این کشور برای اقدام نظامی در خارج از مرزهای انگلیس را کسب کند. این در حالیست که پیش از این و در بیش از دو سده اخیر، مشابه این اقدام پارلمان انگلیس، در سال 1782 اتفاق افتاد که در آن تاریخ نیز نخست وزیر انگلیس برای اولین بار در تاریخ این کشور نتوانسته بود رأی موافق پارلمان را برای اقدام نظامی کسب نماید.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">بنابراین نمایندگان پارلمان انگلیس با 285 رای مخالف در مقابل 272 رأی موافق با طرح دیوید کامرون برای مشارکت در حمله نظامی احتمالی به سوریه در کنار آمریکا که نشانگر درک عمیق آن ها از خطرات و پیامدهای جبران ناپذیر و بسیار پیچیده حمله به سوریه و همچنین احترام و تبعیت از خواست و ارده عمومی مردم انگلیس بود، نه تنها خبر از پایان دوران جنگ های برق آسا دادند، بلکه افزون بر آن سبب ایجاد انفکاک و جدایی میان دوهمپیمان قدیمی یعنی واشنگتن ولندن نیزگردیدند. کما اینکه پارلمان انگلیس اثبات کرد که نسبت به تبعات منفی مداخله نظامی در سوریه که به هیچ  وجه قابل چشم پوشی نیست و مطمئناً نیز به تشدید بی ثباتی و ناامنی گریبانگیر منافع غربی در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا و حتی خود اروپا نیز منجر خواهد شد و حتی این جنگ را به فراتر از مرزهای سوریه نیز خواهد کشاند، به خوبی آگاه است. </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"> </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"><strong>علل مخالفت پارلمان انگلیس با طرح کامرون مبنی بر حمله به سوریه</strong></div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">در حالی که دولت فرانسه در تلاش برای متقاعد کردن جامعه جهانی برای انتخاب گزینه نظامی در حل بحران سوریه و خوشحال از همراهی آمریکایی‌ها در این جنگ است، دولت انگلیس از تصمیم خیره کننده پارلمان این کشور از انجام هر گونه اقدام نظامی در مقابله با اسد سر باز زد و به همراه آلمان در میان تأثیرگذارترین مخالفان گزینه نظامی در حل بحران سوریه قرار گرفت.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">اما یکی از علل اساسی و مهم مخالفت مجلس عوام انگلیس با طرح دیوید کامرون جهت حمله به سوریه را می بایست در تجارب پیامدباری که این کشور در جنگ افغانستان و عراق و لیبی اندوخته است، مورد بررسی قرار داد. در حقیقت کامرون نخست وزیر انگلیس ، تاوان و جریمه سیاست های تونی بلر نخست وزیر سابق بریتانیا را پس داد. در واقع خاطره مذاکرات مجلس در 18 مارس 2003  یعنی دو روز قبل از حمله نظامی به عراق، سایه ای سنگین بر مجلس عوام بریتانیا انداخته بود. بسیاری ازسخنرانان نسبت به پیامدهای غیرقابل پیش بینی و هزینه بار عملیات نظامی در خاورمیانه هشدار داده و هشدارها و خستگی مردم و رأی دهندگان از جنگ را گوشزد می کردند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">نمایندگان مجلس عوام یک بار فریب مدارک جعلی تونی بلردر مورد وجود سلاح های کشتارجمعی درعراق را خورده بودند و حال نمی خواستند باردیگرمرتکب چنین خطایی شوند. از این رو در حالیکه دولت بریتانیا این بار نیز مانند سال 2003 با ارائه یکی از تحلیل های سرویس های امنیتی به نمایندگان قصد داشت که بشار اسد را مسؤل اصلی و قطعی حملات شیمیایی اخیر معرفی کند، اما نمایندگان با ناکافی خواندن این اسناد خواهان ارائه اسناد ومدارک بهتر ومستدل تر بودند که درنتیجه بدلیل عدم ارائه اسناد و مدارک معتبر، به طرح کامرون مبنی بر حمله به سوریه رأی منفی داند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">بنابراین با اوصافی که ذکر شد اگر از منظر رویکردهای واقع گرایانه تصمیم مجلس عوام انگلیس مبنی بر مخالفت با حمله به سوریه را مورد ارزیابی قرار دهیم بدون تردید علت و دلیل اصلی این تصمیم را در هزینه های هنگفتی خواهیم دید که اقتصاد این کشور در اثر جنگ در عراق و افغانستان متحمل شد. فلذا مجلس عوام انگلیس با درک این موضوع و با در نظر گرفتن شرایط موجود اعلام نمود که نمی خواهد وارد جنگی دیگر در خاورمیانه که هزینه هایی به مراتب بیشتر از هزینه های جنگ افغانستان و عراق خواهد داشت شود.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"> </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"><strong>آثار و نتایج مخالفت صریح پارلمان انگلیس با مشارکت در جمله احتمالی به سوریه</strong></div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">در حالی که دیوید کامرون نخست وزیر انگلیس خود زره جنگ به تن نموده و ناوهای جنگی و جنگنده های خود را برای حضور در حمله به سوریه، راهی قبرس کرده بود، پارلمان این کشور در اقدامی بسیار عاقلانه و واقع گرایانه که مانع از تکرار تجارب غلط و اشتباه جنگ های افغانستان و عراق و لیبی می شود، با مخالفت خویش با طرح دیوید کامرون جهت مشارکت در حمله احتمالی به سوریه تمامی آرزوهایش را به باد داد. کامرون نتوانست با توجیه های حقوقی و ادعای بشردوستی، پارلمان انگلیس را قانع کند و حتی با دلایل خودساخته ای نیز که درباره اثبات استفاده دولت سوریه از سلاح شیمیایی ارائه کرد، نتوانست تأثیری بر مخالفت پارلمان بگذارد؛ این در حالی است که قریب به اتفاق مردم آمریکا نیز طی روزهای اخیر نظری مشابه نمایندگان پارلمان انگلیس از خود نشان داده و مخالفت خویش با طرح باراک اوباما با حمله نظامی به سوریه را ابراز داشته اند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">افزون بر پیام هایی که مخالفت قاطعانه مجلس عوام انگلیس با حمله احتمالی به سوریه در پی داشت و به نکات مهمی از این پیام ها نیز بصورت مختصر اشاره شد، از جمله آثار و نتایج فوری که رأی منفی مجلس عوام انگلیس بدنبال دارد تأثیراتی است که این رأی می تواند بر مواضع آمریکا و برخی دیگر از کشورهای اروپایی همچون فرانسه که همچنان بر طبل جنگ می کوبند، داشته باشد.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">بنابراین دررابطه با آثارو نتایج مخالفت مجلس عوام انگلیس مبنی بر حضور این کشوردرحمله احتمالی بر علیه سوریه، حال کاملا آشکار است که دولت آمریکا پس از مخالفت نمایندگان مجلس عوام در لندن تنها مانده است و اگرچه که باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا جمعه شب اعلام کرد ترجیح می دهد برای حمله به سوریه از اجماع جامعه بین المللی در این مورد مطمئن باشد اما ظاهراً آمریکا در صورت لزوم بدون حضور بریتانیا علیه سوریه وارد عمل خواهد شد. البته اوباما و همین طور وزیر دفاعش یعنی چاک هگل در طول هفته گذشته همواره بر این مسئله تأکید داشته اند که حمله به سوریه تنها با مشارکت متحدانشان انجام خواهد گرفت اما اوباما که روز جمعه خود را تنها احساس می کرد با عقب نشینی از مواضع قبلی خویش اعلام داشت که «عملیاتی محدود» در سوریه مد نظر دولت آمریکاست.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">لذا تصمیم پارلمان بریتانیا به طور حتم اثرگذار خواهد بود، البته این بدان معنا نیست که سایر کشورهای اروپایی تابع و تحت تاثیر بریتانیا هستند بلکه آن ها بیشتر به دنبال آغاز و پیشگامی بودند تا نظرات مستقل خود را براساس منافع ملی کشورخود اعمال کنند. به نظر می رسد به جز فرانسه سایر کشورها به نوعی ازاین پیشنهاد یا صریحاً و یا تلویحاً استقبال می کنند به ویژه در سطح کشورهای بزرگ تر اتحادیه اروپا همانند آلمان و سپس اسپانیا و ایتالیا. درحقیقت آن ها به طور حتم ازتصمیم پارلمان بریتانیا خوشنودند حتی اگر در ظاهر و به شکلی علنی آن را اعلام نکنند. حتی فرانسه نیز که دولت آن اعلام کرده تصمیم بریتانیا تصمیم این کشور است و تاثیری ندارد یقینا در میان افکار عمومی و رسانه های این کشور مؤثر بوده و می تواند غیر مستقیم کمک کند تا دولت فرانسه در مواضع خود تجدیدنظر کند.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"> </div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;"><strong>ارزیابی نهایی</strong></div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">آنچه مشخص است این است که دولت باراک اوباما اسیر خطوط قرمزی است که خود تعیین کرده و سرانجام نیزبه صورت تدریجی ناچار به رد شدن از آن ها شده است؛ همین مسئله سبب شد که متعاقب کناره گیری انگلیس از ائتلاف جنگی اوباما، وی اعلام کند که هنوز برای آغاز جنگ و شلیک موشک به اهداف سوریه تصمیم قطعی نگرفته است، شاید او متوجه شده است که نیت ها و مقاصدش از همه سو زیر سؤال رفته و مورد تردید قرار گرفته است.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">در این راستا باید اذعان داشت که به قول عبدالباری عطوان نویسنده و پژوهشگرعربی دوره یکسره کردن جنگ از طریق حملات قوی وبرق آسا به پایان رسیده است و جنگ های مشابه سال 1967 که درآن، قربانیان جنگ ها به سرعت پرچم سفید را بالا آوردند، به تاریخ پیوسته اند ودیگر جنگی با اصول ومختصات جنگ های قدیمی وجود ندارد. این نویسنده و پژوهشگر عرب با اشاره به اینکه آمریکا و غرب در مدت 15 سال گذشته، پنج بار به کشورهای عربی و اسلامی حمله کرده اند؛ اظهار داشت، این جنگ ها بیش از پنج هزار میلیارد دلار برای آن ها هزینه برد و به کشته شدن هفت هزار تن از سربازان این کشورها منجر شد و چهره این کشورها را در جهان خدشه دار کرد و آن ها را به عنوان کشورهایی متجاوز و جنگ طلب معرفی کرد و در یک کلام می توان گفت که فروپاشی اقتصادی که این کشورها به آن دچار شده اند، در واقع پیامد این جنگ ها است.</div> <div style="direction: rtl; text-align: justify;">بنابراین آنچه که امروزوبدنبال مخالفت های گسترده جهانی با طرح اوباما جهت حمله احتمالی به سوریه به وضوح مشاهده می شود این است که اوباما بیش از پیش دچار شک و تردید و وحشت توأمان جهت حمله به سوریه شده است.چرا که غیرازفرانسه سایردوستانش اورا تنها گذاشته واو نیز از پیامدهای این جنگ می ترسد.اوباما که مسیر سازمان ملل را نیز به روی خود مسدود می بیند، دیگر به خوبی درک نموده است که سوریه برخلاف آمریکا که تنها شده است، تنها نیست و همپیمانان این کشور به خوبی می دانند که این جنگ باید آخرین جنگ منطقه باشد زیرا سقوط سوریه به ضرر آن ها خواهد بود، همان طور که سقوط عراق، سقوط دیگر نظام های عربی را به دنبال داشت و به تقویت سلطه گری آمریکا و اسرائیل در منطقه منجر شد.</div>