رییس مجلس شورای اسلامی ایران مبنای نگاه جمهوری اسلامی ایران به افغانستان را مسایل فرهنگی دانست و از اینکه برخی کشورها به خصوص غربی ها به عنوان یک طعمه به ملت افغانستان می نگرند و شناخت دقیقی از سابقه تمدنی افغانستان ندارند، انتقاد کرد. "علی لاریجانی" روز شنبه در همایش میراث مشترک مکتوب ایران و افغانستان که در مجلس شورای اسلامی برگزار شد، در سخنانی با تاکید بر عوامل همگرایی دو کشور، همسایگی، ارتباطات فرهنگی و نیز مسایل دینی را از عوامل موثر در ایجاد هم سرنوشتی بین دو ملت دانست. وی اظهار داشت: از آنجا که دو کشور ایران و افغانستان همسایه یکدیگر هستند حتی اگر فاقد سایر مولفه های همگرایی باشند، همسایگی، همگرایی ایجاد کرده است. وی افزود: گذشته تاریخی دو کشور نیز از جمله مسایلی است که نوعی هم سرنوشتی بین دو کشور و دو ملت ایجاد کرده است هر چند ارتباطات سیاسی و اجتماعی در دوره های مختلف با فراز و فرودهایی روبرو بوده اما هیچ گاه تاثیر آن سبب انقطاع روابط نشده است. رییس مجلس، زبان فارسی و میراث فرهنگی مشترک را عاملی دیگر در ایجاد ارتباطات فرهنگی دو کشور عنوان کرد و گفت که در سال های اخیر آثار فاخر ادبی قابل توجهی در افغانستان تالیف شد اما به دلیل وجود مشکلات در این کشور به آنها توجه نشده است. لاریجانی یادآور شد: کشورهایی همچون اتحاد جماهیر شوروی و غرب بیش از آنکه به افغانستان، نگاه یک کشور دارای سابقه تمدنی داشته باشند بیشتر به چشم یک طعمه به آن نگاه کرده اند. وی ادامه داد: ملت ایران به دلیل ارتباطات فرهنگی گسترده افغانستان را به خوبی می شناسند و با آن آشنا است. رییس مجلس همچنین به هم تنیدگی و پیوند دینی دو ملت ایران و افغانستان را سرمایه بزرگ برای منطقه دانست و گفت: دین مبین اسلام ارتباطات وثیقی بین دو ملت ایجاد کرده هر چند گاهی برخی شیاطین سیاسی در دنیا به دنبال ایجاد فتنه شیعه و سنی بودند اما فکر اصیل اسلامی مبنی بر وحدت سبب شده تا از این مشکلات عبور کنند. لاریجانی با یادآوری مشکلات سیاسی افغانستان در ادوار گذشته افزود: شرایط سیاسی مشکلات زیادی را برای صاحب نظران افغان به وجود آورده که همچنان نیز ادامه دارد. وی اظهار داشت: برخی از کشورهای عضو ناتو که اکنون در افغانستان حضور دارند شناخت کمی از ملت افغانستان دارند و این ملت رشید، شجاع و دارای سابقه عمیق تمدنی را به خوبی نمی شناسند. رییس مجلس ایران خاطر نشان کرد که غرب و شرق تلاش داشتند نوعی دیکتاتوری را در این کشور حاکم کنند و به سابقه تمدنی افغانستان بی توجه بودند در حالی که هیچ مبارزه سیاسی بدون برخورداری از عقبه فرهنگی دوام نمی آورد. لاریجانی افزود: ملت افغانستان در یک دهه مبارزه با حکومت دست نشانده شوروی سابق یک مبارزه سامان یافته را شکل دادند. وی با تاکید بر سبقه فرهنگی و تمدنی مردم افغانستان تصریح کرد که این سبقه تمدنی سبب شد تا این ملت در برابر دیکتاتوری های غربی و شرقی مقاومت کنند. وی همچنین اظهار داشت: این مقاومت در دوره ای که افغانستان توسط شوروی اشغال بود، سبب شکست و ترک ارتش سرخ از این کشور شد. لاریجانی یادآور شد : دخالت برخی دولت ها سبب تفرقه در افغانستان شد که تداوم این دخالت ها رفتارهای تروریستی را در این کشور شکل داد. وی افزود: این مشکل عظیم مربوط به ملت افغانستان نیست بلکه دخالت های دیگران آن را به این کشور تحمیل کرده است. وی همچنین گفت: هر چند صاحبنظران و اندیشمندان افغانی تلاش داشتند همه را به شیوه جدید حاکمیت مدنی دعوت کنند اما با وقوع حادثه یازده سپتامبر این تلاش ها بی نتیجه ماند و این حادثه بهانه ای به دست آمریکایی ها داد که تمرین خود را برای یک جانبه گرایی سامان دهند. رییس مجلس، لشکرکشی به بهانه مبارزه با تروریست و مواد مخدر را ظاهری دموکراتیک برای اهداف آمریکا در منطقه عنوان کرد و گفت: این که آمریکایی ها بعد از اشغال افغانستان به عراق حمله کردند نشان می دهد آنها در پی ایجاد یک حرکت دنباله دار در منطقه بودند. لاریجانی افزود: اگر افغانستان لانه تروریست ها بود چرا آمریکا به سمت عراق رفت؟ البته بهانه آمریکایی ها از لشکرکشی به عراق یافتن تسلیحات اتمی بود که بعدها ثابت شد که این همه دروغ بوده و آدرس های جعلی در این زمینه داده اند. وی، جنگ 33 روزه لبنان را حاکی از یک برنامه ریزی سامان یافته آمریکایی ها برای خاورمیانه و بهانه ای برای تشکیل و تحقق خاورمیانه بزرگ عنوان کرد و اظهار داشت: اقدام سیاسی و نظامی آمریکا و هم پیمانانش سبب شد تا رفتارهای خشونت آمیز در افغانستان شکل گیرد. وی با بیان اینکه امروز هدف آمریکایی ها در لشکرکشی به افغانستان و عراق و رفتار دو گانه این کشور برای همه روشن شده است، گفت:آمریکایی ها و ناتو با شعرهایی که برای دموکراسی می سرایند در منطقه به دنبال هدف دیگری هستند که مهمترین آن سلطه بر منطقه و تغییر هویت فرهنگی آن است. رییس مجلس ایران از نگاه نادرست آمریکایی ها و غربی ها نسبت به جهاد و تفکیک قایل نشدن بین جهاد و اقدامات تروریستی انتقاد کرد و اظهار داشت: به همین خاطر آنها به راحتی به حزب الله و حماس و نیروهای جهادی افغانستان مارک تروریستی می زنند در حالی که نمی دانند جهاد و تروریسم دو مقوله جدا از یکدیگر هستند. لاریجانی، این موضوع را ناشی از نفهمی آنها از فرهنگ اسلامی در منطقه دانست و افزود: جهاد در سنت اسلامی حیات یک ملت را تشکیل می دهد در حالی که اقدامات تروریستی ضد حیات بشری است. وی یادآور شد: اگر امروز ملت افغانستان سرافراز هستند به خاطر روحیه جهادی آنان است. رییس مجلس ادامه داد: امروز ما گرفتار ندانسته های این کشورها در منطقه هستیم و به همین خاطر آنان رفتارهای هجومی به ساحت فرهنگ و ریاست کشورهای منطقه دارند. رییس مجلس ایران خاطرنشان کرد که جمهوری اسلامی ایران از ابتدا نگاه فرهنگی به افغانستان داشت ،رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران در این زمینه شناخت دقیقی از موضوع افغانستان دارند. وی با یادآوری حضور مهاجران افغانی در ایران گفت: مراودات سیاسی، اجتماعی و اقتصادی جمهوری اسلامی ایران با افغانستان نیز بر مقوله فرهنگی استوار است. وی اتحاد اسلامی را نکته دیگر روابط ایران و افغانستان عنوان کرد و افزود: همان طور که امام راحل همواره تاکید کردند آینده ملت های اسلامی در گرو اتحاد است و به همین دلیل شیعه و سنی باید رفتار برادرانه ای با یکدیگر داشته باشند. لاریجانی، مردم سالاری در افغانستان را مورد تاکید قرار داد و گفت: جمهوری اسلامی ایران بر ترویج دموکراسی در منطقه و نه دموکراسی آمریکایی که تحت پوشش خاورمیانه بزرگ پیگیری می شود، تاکید دارد. وی یادآور شد که دموکراسی مورد نظر آمریکایی ها از بدو تولد با چالش های متعددی روبرو شد و به شکست انجامید. رییس مجلس ایران ادامه داد: مبنای دیدگاه جمهوری اسلامی ایران دموکراسی واقعی مبتنی بر آرای مردم است و به همین علت ایران از تفکر مردمسالاری در افغانستان و تشکیل دولت و مجلس ملی در این کشور حمایت می کند. لاریجانی تاکید کرد که ایران با دخالت دیگران و به خصوص نیروهای ناتو در شئونات سیاسی افغانستان مخالف است زیرا اگر ناتو نگاه ساده ای به افغانستان داشت باید در این مدت نهادهای سیاسی و امنیتی این کشور را تقویت می کرد تا آنها خود بتوانند اقدامات لازم را انجام دهند. وی همچنین گفت: افغانستان احتیاج به مهمان ناخوانده ندارد و ملت این کشور قدرت دفاع از خود را دارد. وی افزود: راه حل مشکل افغانستان از نگاه جمهوری اسلامی ایران این است که اجازه داده شود ملت افغانستان توانمندی سیاسی و نظامی لازم را داشته باشد و ملت های اسلامی روی پای خود بایستند. رییس مجلس ادامه داد: امروز سرزمین افغانستان سرزمین بازیگری نیست بلکه مملو از روحیه جهادی شده است و قدرت های غربی نمی توانند با چرخش های سیاسی با حیثیت این کشور بازی کنند. رییس مجلس حضور ایران در امور زیربنایی افغانستان را یادآور شد و گفت : جمهوری اسلامی ایران فعالیت های فرهنگی در افغانستان را از امور زیربنایی می داند.هر چند برخی کشورها در صدد سنگ انداری در این روابط هستند اما به هم تنیدگی دو ملت به آن میزان است که با این سنگ اندازی ها تخریب نشود. وی اطهار امیدواری کرد که برگزاری این نشست بتواند نگاه عمیق همکاری فرهنگی بین دو کشور را سامان دهد و فعالیت های مطبوعاتی، رسانه ای را گسترش دهد. همایش یک روزه میراث مشترک مکتوب ایران و افغانستان با حضور لاریجانی رییس مجلس ، سید محمد حسینی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، میرویس یاسینی نایب رییس اول مجلس ملی افغانستان ، جمعی از اندیشمندان، نویسندگان و محققان ایرانی و افغانی در تالار شهید مدرس مجلس شورای اسلامی برگزار شد.