طی روزهای اخیر و در حالی که به زمان پایان آتشبس مورد توافق ایران و آمریکا در 19 حمل نزدیک میشویم، شاهد اظهاراتی متناقض از سوی دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا درباره دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در اسلامآباد هستیم. او دیشب هم مدعی شد که در مذاکره با ایران دست بالا را دارد و توافقی که با ایران خواهد کرد «بسیار بهتر از برجام خواهد بود.» البته این اظهارات مثل قبل با تهدیداتی همراه شده از جمله حمله به زیرساختها و نیروگاههای ایران.
در همین خصوص خبرگزاری فارس خبر داد که تا این لحظه تغییری در موضع جمهوری اسلامی ایران در خصوص این دور از مذاکرات ایجاد نشده است. موضعی که دیروز (دوشنبه) 31 حمل از سوی اسماعیل بقائی سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران در نشست هفتگی با خبرنگاران اعلام شد مبنی بر اینکه «تا الان که خدمتتان هستم در مورد دور بعدی برای مذاکرات برنامهای نداریم و تصمیمی در این خصوص اتخاذ نشده است.»
لازم به ذکر است این که تاکنون تصمیمی گرفته نشده به این منزله نیست که مقامات ایرانی قادر به اتخاذ تصمیم نیستند، در دور قبلی هم این تصمیم گرفته شد و تیم ایرانی در سطح عالی در این مذاکرات حضور یافت.
در همین رابطه نیز سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران دیروز در گفتوگوی تلفنی با سرگئی لاوروف همتای روس گفت: رفتار خلاف قانون آمریکا و مواضع ضد و نقیض رهبران آن، با ادعای دیپلماسی ناسازگار است و ایران ضمن رصد رفتارهای طرف مقابل، تصمیم مقتضی را برای صیانت از منافع و امنیت ملی خود اتخاذ خواهد کرد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران همچنین اعلام کرد که بررسیها درباره پیشنهاد آمریکا که در بیانیه شورای عالی امنیت ملی این کشور به آن اشاره شده و در سفر عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان به ایران به مقامات ایرانی منتقل شد، هم ادامه دارد.
علاوه بر این موارد، مسئله مهم این است که با توجه به رویکرد طرف آمریکایی از زمان برقراری آتشبس در 19 حمل تاکنون شاهد چندین مورد نقض آتشبس از جمله تداوم محاصره دریایی و ... بودیم که آخرین مورد آن تعرض به کشتی کانتینربر توسکا و به گروگان گرفتن خدمه آن بود.
اظهارات متناقض و تهدیدات و لفاظیهای گاه و بیگاه دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا از جمله تهدید اخیرش در حمله به زیرساختها و نیروگاههای ایران هم از دیگر مواردی بود که در این مدت شاهد بودیم و با توجه به این موارد، این سؤال مطرح است که چه فایدهای در رفتن تیم مذاکره کننده ایرانی به مذاکراتی است که پیش از این هم دو بار در میانه آن میزش منهدم شد؟
از سوی دیگر تیم آمریکایی در این مدت نشان داد که با مبانی مذاکرات دیپلماتیک ناآشناست و آنگونه که از شواهد امر بر میآید و برخلاف اظهاراتی که جی دی ونس بیان کرد و مدعی شد که با حسننیت در این مذاکرات شرکت کردهاند، ولی این چنین نیست.
آنچنانکه اسماعیل بقائی دیروز در نشست خبری گفت: آمریکا همزمان با ادعای دیپلماسی و آمادگی برای مذاکره رفتارهایی را انجام میدهد که به هیچ عنوان، نشانگر جدیت در پیگیری یک روند دیپلماتیک نیست.
در همین خصوص نیز محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی ایران در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: ترامپ با اعمال محاصره و نقض آتشبس میخواهد تا به خیال خود این میز مذاکره را به میز تسلیم تبدیل کند یا جنگافروزی مجدد را موجه سازد. مذاکره زیر سایه تهدید را نمیپذیریم و در دو هفته اخیر برای رو کردن کارتهای جدید در میدان نبرد آماده شدهایم.
دور نخست این مذاکرات بعدازظهر شنبه 22 حمل به ریاست محمدباقر قالیباف رئیس مجلس ایران و جی دی ونس معاون اول رئیس جمهور آمریکا و با واسطه پاکستان در اسلامآباد آغاز و 21 ساعت به طول انجامید و بامداد روز یکشنبه این گفتوگوها به دلیل زیادهخواهیهای آمریکا به نتیجه منجر نشد.