<div style="direction: rtl; text-align: justify;"> <div>با سپری شدن چند روز از سال 2014، همانند سالهای که گذشت افغانستان با چالشهایی روبرو است اما پیش بینی های جدید نشان میدهد که در این سال با چالشهای بیشتری روبرو خواهد شد، با تبلیغات منفی که رسانه های غربی و بعضی از رسانه های داخلی از ، افغانستان بعد از 2014 کرده اند، روحیه بی باوری بین مردم افغانستان بیشتر شده و سرمایه گذاری ها، صادرات و واردات در افغانستان به شکل نسبی کاهش یافته است، ولی بازهم مشکلاتی همانند فساد اداری ریشه کن نشده است،بر اساس گزارش سازمان بین المللی شفافیت هنوز هم افغانستان مقام اول را در فساد اداری بین کشورهای جهان دارد. بیکاری در کشور اوج گرفته ونا امنی ها در نقاطی از کشور زیاد شده است، حتی در نزدیکی پایتخت، هنوز بعضی از مناطق کشور با کمبود مکاتب و تعلیم وتربیه معیاری مواجه هستند، خشونت علیه زنان افزایش نسبی داشته و وضعیت صحی در بعضی از نقاط کشور بهبود نیافته است چنانچه هنوز افغانستان جز سه کشوی است که حتی نتوانسته است مرض پولیو را ازبین ببرد. در این مقاله روی چالشها وفرصتهای پیش روی افغانستان خواهم پرداخت.</div> <div> </div> <div><strong>سرمایه گذاریها، صادرات و واردات</strong></div> <div>از زمانی که موضوع انتقال مسئولیت های امنیتی از نیروهای خارجی به نیروهای داخلی مطرح شده است، رعد و برق کاهش سرمایه گذاری و صادرات و واردات درافغانستان دیده شد. اما دولتمردان افغانستان برای جلب سرمایه گذاری های خارجی و داخلی اقداماتی را روی دست گرفته اند. چنانچه وزیر مالیه چندی قبل برای جلب سرمایه گذاری های خارجی در کنفرانس "با افغانستان تجارت و کسب و کار کنید" در هند اشتراک کرد، دراین کنفرانس سرمایه گذاران هند وکشورهای اشتراک کنند علاقه مندی خود را در سرمایه گذاری در افغانستان نشان دادند. اما لازمه این سرمایه گذاری ها امنیت داخلی کشور است، وجود امنیت، مهم ترین موضوع سرمایه گذاری برای سرمایه گذاران خارجی وداخلی است، چیزی که از ده سال به این سو ناتو و نیروهای خارجی برای تامین آن به کشور ما آمدند، در طول این ده سال امنیت در بخشهای از افغانستان بهبود یافته است اما نه آن طوری که پیش بینی میشد، هنوز هم بخشهای از کشور حتی در نزدیکی پایتخت ، ناامنی ها وجود دارد.</div> <div>سرمایه گذاری ها، صادارات و واردات در افزایش عواید سراسری کشور نقش اساسی دارد و از این طریق عواید داخلی کشور بیشتر میشود، حکومت افغانستان باید این اعتماد را برای سرمایه گذاران ملی و بین المللی ایجاد کند، تا آنها هیچگونه ترسی از سرمایه گذاری در کشور نداشته باشند، تقویت نیروهای نظامی و استحکام مرزهای افغانستان میتواند دراین امر کمک کند.این امر خود به خود راه شگوفایی افغانستان را در عرصه اقتصاد باز خواهد کرد.</div> <div> </div> <div><strong>فساد اداری</strong></div> <div>در گزارشی که سازمان شفافیت بین المللی در مورد فساد اداری در کشورهای مختلف جهان در سال 2013 منتشر کرد، افغانستان باز هم رده 174 و یا مقام مفسد ترین کشور را کسب کرد. مطابق این گزارش، کشور ما در رده کشورهای مفسد جهان قرار گرفته شده است و نیز نسبت به سال گذشته افزایش یافته است.فساد اداری تنها به رشوه دادن ختم نمی شود، یکی از این نوع فساد اداری استفاده نا به جا از موقف های کاری و استخدام کارمندان بر اساس روابط می باشد، امروزه در بسیار از ادارات دولتی کشور، فرد بر اساس ضوابط نه بل بر اساس روابط استخدام می شود، حتی مسئله پارتی بازی به حدی پیش رفته شده که در نهاد های خارجی که مسئله لیاقت و توانایی مهم شناخته میشد، مسئله روابط بوجود آمده است. بسیاری موضوعات دیگر مانند اختلاس، سو استفاده از اموال دولتی ، تلف کردن وقت، کندی در پروژه های عام المنفعه در شما فساد اداری می رود.حکومت نیازمند یک اراده سیاسی قوی و حکومت داری خوب از طرف مقامات بلند رتبه دولتی برای مبارزه با فساد اداری ضرورت دارد.</div> <div> </div> <div><strong>امنیت</strong></div> <div>نبود امنیت موضوعی است که مردم افغانستان همه ساله از آن رنج می برند، پیش بینی شده است که بعد از خروج نیروهای خارجی و در صورت عدم امضای موافقنامه امنیتی بین افغانستان و آمریکا وضعیت کشور بعد از سال 2017 وخیم تر خواهد شد و ممکن است افغانستان به عراق دوم تبدیل شود.امنیت سرتاسری افغانستان در شرایط فعلی امکان پذیر نیست، اما با تشکیلات وسیع اردوی ملی و نهادهای امنیتی کشور، هیچگاه بیم آن نمی رود که افغانستان به ده سال گذشته خود برگردد، آموزشهای نظامی در بین اردوی ملی کشور افزایش یافته است و بخش های امنیتی تقویت شده اند.</div> <div>اما نبود تجهیزات مدرن نظامی و قوای هوایی انکشاف یافته می تواند در کاهش نسبی امنیت نقش داشته باشد. چنانچه وزارت داخله کشور از آماده گی های خود برای تامین امنیت کشور خبرمیدهد اما هنوز از تامین امنیت انتخابات در بخشهایی از کشور نگران میباشد اگرچه تاکید بر آن میکنند که در تامین امنیت انتخابات آمادگی کامل دارند اما کمبود تجهیزات نظامی این را نشان میدهد که نیروهای کشور در این سال با مشکلاتی روبرو خواهند شوند، قوای هوایی در بسیاری حملات به عنوان پشتیبان اساسی اردوی ملی کشور شناخته می شود و نیازمند توجه جدی حکومت می باشد.</div> <div>امضای موافقت نامه امنیتی با امریکا یکی از راه های تضمین آینده امن برای مردم افغانستان است، امنیت راه انکشاف اقتصادی را برای افغانستان باز خواهد کرد، دولتمردان کشور باید هرچه زودتر بر روی امضای موافقت نامه امنیتی با آمریکا تصمیم بگیرند و نگرانی که در دل مردم ایجاد شده است را ازبین ببرند. یکی دیگر از موضوعات مهم در تامین امنیت، عزم واراده قوی مردم کشور است، مردم افغانستان با همکاری با نهاد های امنیتی کشور میتوانند نقش اساسی در کاهش حملات انتحاری و عملیات های دهشت افکن داشته باشند.</div> <div> </div> <div><strong>تعلیم وتربیه</strong></div> <div><span style="font-size: 12px;">بعد از دوره طالبان که معارف کشور زیان های زیادی را متقبل شد، تعلیم وتربیه در کشور روز به روزبهبود یافت، مکاتب بیشتری در سطح کشور ساخته شده است، معلمین مسکلی برای آموزش استخدام شده اند و این فرایند روز به روز انکشاف می یابد اما موضوع نبود امنیت هنوز هم در بسیار از نقاط کشور مانع تعلیم می شود، هنوز هم در بسیاری از نقاط کشور مکاتب آتش زده می شوند و هنوز هم دختران در بخش های از کشور از تعلیم وتربیه معیاری محروم هستند. در بسیار از ولسوالی ها و قریه های دوردست کشور سطح امکانات آموزشی پایین هست و عدم معلمین مسکلی دراین نقاط باعث شده است که تعلیم و تربیه آنچنانی که هست افزایش یابد.</span></div> <div> </div> <div><strong>پیشرفت های اقتصادی</strong></div> <div>با بررسی پیشرفت های اقتصادی در افغانستان از ده سال گذشته تا حال، ما به نتایج خوبی می رسیم، سکتور های زراعت و مالداری انکشاف یافته اند و صادرات تولیدات زراعتی افغانستان افزایش یافته است، تجارت و صنایع در کشور تقویت شده وشهرک های صنعتی در ولایات مختلف کشور توسعه یافته اند، سرمایه گذاری های خارجی و داخلی در حال رشد است، اما بی باوری، از سال 2014 تاثیر خود را در کاهش آن گذاشته است، سکتور معارف رشد کرده و بسیاری از مناطق کشور به تعلیم و تربیه دسترسی دارند، چنانچه در حدود بیشتر از 9 میلیون کودک به تعلیم و تربیه دسترسی دانرد، اما هنوز هم بخشهای ناامن کشور با کبود تعلیم وتربیه مواجه هستند.سکتور صحت نیز گسترش یافته  و پیشرفت های خوبی را داشته است نمونه بارز آن این است که در ده سال گذشته هر سال از هر 100 هزار مادر 1600 مادر هنگام زایمان تلف میشد اما در حال حاظر به 400 نفر رسیده است اما باز هم بسیاری از بخش های نا امن کشور به امکانات صحی مناسب دسترسی ندارد که توجه دولت را خواهان است.</div> <div>در کل ایجاد فضای سرمایه گذاری مناسب، افزایش فرصت های کاری برای مردم افغانستان، انکشاف کارخانه ها و صنایع تولیدی کشور میتواند از یک طرف بیکاری درکشور را کاهش داده و از سویی باعث افزایش عواید شود. سال 2014 و سالهای بعد از آن سالهای رشد وتوسعه کشور است، سکتورهای امنیت ومعارف توسعه خواهد یافت و موضوع ناامنی ها در کشور حل خواهد شد،فرصت های زیادی برای مردم افغانستان مهیا خواهد شد که مردم افغانستان میتوانند برای انکشاف و خودکفایی کشور استفاده کنند.افغانستان سرشار از معادن مختلف است که در سال های پیشرو استخراج این معادن میتواند در تقویت اقتصاد کشور کاملا موثر باشد. رشد اقتصادی ضامن آینده بهتر کشور خواهد شد.</div> <div> </div> <div><strong>نویسنده : رضا میرزایی</strong></div> </div>