محمدسرور دانش، معاون دوم ریاست جمهوری می‌گوید که هیچ طرحی در پیوند به روند صلح افغانستان، نباید در غیاب دولت و بدون در نظرگرفتن منافع ملی و تنها براساس خواست خارجی‌ها مطرح شود.

آقای دانش که روز پنج‌شنبه، چهاردهم حوت در مراسم بیست‌وششمین سالیاد شهادت عبدالعلی مزاری، «شهید وحدت ملی» صحبت می‌کرد، گفت که هر نوع طرحی باید با حفظ نظام سیاسی و تداوم قانون اساسی کشور مطرح شود و نه به قیمت فروپاشی نظام و لغو قانون اساسی. به گفته او، در همین راستا، دولت افغانستان طرح حکومت موقت را یک نوع عقب‌گرد و به معنای فروپاشی نظام کنونی می‌داند.

به گفته دانش، برای حکومت افغانستان نظام و صلح دو اصل مهم و حیاتی است. وی افزود که نه صلح باید قربانی نظام شود و نه نظام قربانی صلح.

معاون دوم رییس جمهور افزود که دولت افغانستان برای استقرار صلح در کشور، از هر نوع طرح «معقول» و «منطقی» استقبال می‌کند.

او اما بیان کرد که این طرح‌ها نباید در غیاب مردم و دولت افغانستان مطرح شود. آقای دانش طرح حکومت موقت را یک نوع عقب‌گرد توصیف کرد و گفت که این طرح به معنای فروپاشی نظام کنونی است. دانش بهترین طرح را «حکومت مشارکتی و انتخاباتی» یاد کرد و گفت که بدون حکومت انتخابی کشور به بحران خواهد رفت.

با این حال او گفت که مردم و دولت افغانستان صلح می‌خواهند، اما صلحی که به قیمت از دست دادن تمامی دست‌آوردها و ارزش‌ها تمام شود، پذیرفتنی نیست.

دانش در ادامه توضیح داد: «چنین صلحی عاقلانه نیست. ما صلحی را می‌خواهیم که در آن ارزش‌های مردم افغانستان، نظام جمهوریت، ارزش‌های قانون اساسی، حقوق زن و حقوق بشر حفظ شود.»

سرور دانش بهترین مکانیسم صلح پایدار را مشارکت عادلانه همه جوانب به شمول گروه طالبان در نظام جمهوری اسلامی و برگزاری انتخابات عنوان کرد.

معاون دوم ریاست جمهوری گفت: «تعیین سرنوشت سیاسی مردم جز از طریق انتخابات عمومی از هیچ طریق دیگری مانند اهل حل و عقد و مشابه آن امکان پذیر نیست. بدون انتخابات کشور به بحران عمیق تر دیگری فرو خواهد رفت و هیچ کسی یک نظام تحمیلی یا نظامی را که مبتنی بر انتخابات و اراده عمومی مردم نباشد، نخواهد پذیرفت.»

از سوی دیگر، او گروه طالبان را متهم کرد که در گفت‌وگوهای صلح صادق نیست؛ زیرا به گفته او، این گروه در طول 27 سال اخیر با مردم افغانستان در جنگ‌ بوده‌ و برای صلح کردن با حکومت و مردم، حسن‌نیت نشان نداده‌ است.

این در حالی است که زلمی خلیل‌زاد، نماینده ویژه وزارت امور خارجه امریکا در امور صلح افغانستان در سفر اخیرش به کابل طرحی را به دولت و شماری از سیاسیون افغانستان سپرده است.

در این طرح، نقشه‌ راه ایجاد یک حکومت انتقالی پیش‌بینی شده است. این طرح که در 10 صفحه به زبان انگلیسی ترتیب شده است، چندین سناریوی احتمالی را برای ایجاد حکومتی زیر نام «دولت انتقالی صلح» پیش‌بینی می‌کند.

بر اساس این طرح که روزنامه‌ 8صبح یک نسخه از آن را از نزدیک دیده است، قرار است یک ساختار جدید سیاسی به نام «دولت انتقالی صلح افغانستان»‌ به میان آید که دارای «سه قوای مستقل و مساوی اجرایی، شورای ملی و مقننه که دارای دادگاه‌ عالی و دادگاه‌های محلی» خواهد بود. بر اساس این سند «یک شورای عالی فقه اسلامی و یک کمیسیون تعدیل قانون اساسی» نیز ایجاد می‌شود.

منابع معتبر که نمی‌خواهند هویت شان افشا شود، می‌گویند که در صورت توافق دولت افغانستان و طالبان بر سر این طرح، نشستی در سطح بلند و با حضور سیاسیون افغانستان در کشور ترکیه برگزار خواهد شد که شباهت زیادی به نشست اول بن خواهد داشت.

در این نشست، نماینده‌گان کشورهای بزرگ و دخیل در قضیه‌ افغانستان از جمله همسایه‌گان این کشور و نماینده‌گان سازمان‌های بین‌المللی از جمله ناتو و سازمان ملل نیز حضور خواهند یافت.

یکی از نکات کلیدی و عمده‌ی این سند آن است که طالبان تعهد می‌سپارند که بعد از توافق روی این طرح، تمامی تشکیلات شان را در کشورهای همسایه بسته خواهند کرد و دفاتر و اعضای خویش را به داخل افغانستان انتقال می‌دهند.