اگرچه رهبران دولت اسلامی طالبان به صورت صریح، تاکید می کنند که آنها توانایی لازم برای برقراری نظم و امنیت و ثبات و مقابله با چالش های موجود را دارند؛ اما این به تنهایی برای رهبران کشورهای همسایه و منطقه، اطمینان و امید نمی آورد؛ زیرا آنها به خوبی می دانند که بحران امنیت افغانستان، صرفا ریشه های داخلی ندارد تا دولت حاکم به تنهایی قادر به مهار و حل آن باشد. این بحران 43 ساله، ابعاد و اضلاع و زوایای تاریک و پنهان خارجی هم دارد که چه بسا نیرومندتر از عوامل داخلی آن است. در حال حاضر، آنچه بر دامنه نگرانی ها می افزاید پروژه امریکایی داعش است؛ پروژه ای که با حضور امریکا و ناتو در کشور، از عراق و سوریه به افغانستان تعمیم داده شود و روز به روز فربه تر، قدرتمندتر، گسترده تر و غیرقابل مهارتر گشت.

ولادیمیر پوتین؛ رییس ‌جمهور روسیه در یک نشست ویدیویی با اعضای شورای امنیت ملی آن کشور در مورد افغانستان گفتگو کرد و از آن‌ها خواست به دلیل ناامنی‌های اخیر در افغانستان، امنیت روسیه از سمت جنوب را مورد توجه قرار دهند.

رییس جمهور پوتین، روز جمعه (9 ثور) در نشستی عملیاتی با اعضای شورای امنیت فدراسیون روسیه در مورد مسایل تضمین امنیت این کشور در جهت جنوبی، از جمله در ارتباط با وضعیت جاری در افغانستان تبادل نظر کرد.

آقای پوتین در این نشست گفته‌است که با توجه به حوادثی که در افغانستان رخ می‌دهد «امنیت روسیه از سمت جنوب» باید مورد بررسی قرار بگیرد.

رییس جمهور روسیه قبلا گفته‌بود که داعش تلاش دارد از طریق شمال افغانستان به کشورهای آسیای میانه نفوذ کند.

این در حالی است که به تازگی رؤسای جمهوری اسلامی ایران و تاجیکستان نیز در یک تماس تلفونی درباره امنیت منطقه به ویژه با توجه به وضعیت امنیتی افغانستان، گفتگو کرده اند.

اخیرا رییس جمهور، وزیر امور خارجه و رییس مجلس ایران به طور جداگانه درباره وضعیت امنیتی افغانستان ابراز نگرانی کرده اند.

پیش از این نیز کشورهای همسایه از جمله ایران، پاکستان، تاجیکستان، قزاقستان، ازبکستان و چین درباره توسعه تروریزم از افغانستان به محدوده های امنیت ملی خویش هشدار داده و برای کمک به دولت حاکم برای مهار تروریزم، مقابله با ناامنی و برچیدن هسته های تروریستی وابسته به قدرت های غربی در کشور ما اعلام آمادگی کرده اند.

این نگرانی ها نشان می دهد که وضعیت امنیتی کشور، مطلوب نیست و طالبان با چالش سختی برای مهار ناامنی رو به رو هستند؛ زیرا این تنها به نیات و اهداف و توانایی و اراده آنها برای مقابله با تروریزم، تامین امنیت و استقرار نظم و ثبات راستین، سراسری و واقعی بستگی ندارد؛ بلکه موضوع مهم تر، تحرکات منسوب به داعش در کشور است که در ماه رمضان امسال صدها شهید و زخمی برجای گذاشت و در روزهای اخیر، توالی و تکرار این رویدادها شک و تردیدها درباره چشم انداز امنیتی افغانستان، منطقه و جهان را دوچندان کرده است.

در این میان، اگرچه رهبران دولت اسلامی طالبان به صورت صریح، تاکید می کنند که آنها توانایی لازم برای برقراری نظم و امنیت و ثبات و مقابله با چالش های موجود را دارند؛ اما این به تنهایی برای رهبران کشورهای همسایه و منطقه، اطمینان و امید نمی آورد؛ زیرا آنها به خوبی می دانند که بحران امنیت افغانستان، صرفا ریشه های داخلی ندارد تا دولت حاکم به تنهایی قادر به مهار و حل آن باشد. این بحران 43 ساله، ابعاد و اضلاع و زوایای تاریک و پنهان خارجی هم دارد که چه بسا نیرومندتر از عوامل داخلی آن است.

در حال حاضر، آنچه بر دامنه نگرانی ها می افزاید پروژه امریکایی داعش است؛ پروژه ای که با حضور امریکا و ناتو در کشور، از عراق و سوریه به افغانستان تعمیم داده شود و روز به روز فربه تر، قدرتمندتر، گسترده تر و غیرقابل مهارتر گشت.

مردم افغانستان به خوبی به یاد دارند روزهایی را که تروریست های تکفیری داعش‌ از سوی نیروهای طالبان، سرکوب و محاصره می شدند؛ اما هلیکوپترهای دولت دست نشانده و نیروهای نظامی داخلی و خارجی، آنان را نجات می دادند.

هسته گذاری اولیه داعش در مناطق مرزی و دورافتاده ننگرهار هم تصادفی نبود؛ این یک پروژه امریکایی برای آینده امنیتی افغانستان و منطقه بود و حالا پس از فرار بزدلانه و شرم آور نیروهای اشغالگر، به نیروی نیابتی آنها تبدیل شده و در حال عملیاتی کردن نقشه های شوم استعمار و استکبار و صهیونیزم بین الملل برای به آشوب کشاندن افغانستان و گسترش دامنه ناامنی ها به کشورهای همسایه و حتی چین و روسیه و هند است.

با این حساب، انتظار می رود رهبران کنونی کابل، نگرانی های عمیق، صریح و مکرر رهبران کشورهای همسایه و منطقه درباره امنیت افغانستان و پروژه امریکایی داعش را به گونه ای دیگر درک کنند و به این مساله صرفا از منظر یک مساله امنیتی داخلی نگاه نکنند.

مشاوره پوتین با اعضای شورای امنیت ملی روسیه، هشدار ایران درباره ناکامی دولت کابل در مهار داعش و آمادگی برای پیشگام شدن در این مبارزه، مانور جنگنده های ارتش ازبکستان در امتداد نوار مرزی افغانستان، بمباران های مرگبار ارتش پاکستان در ولایت های مرزی، استقرار هزاران نیروی نظامی تاجیکستان در سرحدات مشترک با افغانستان و برگزاری مانورهای نظامیان روس در آسیای مرکزی و اعضای پیمان امنیت جمعی، همگی به معنای آن است که منطقه به شدت مترصد وضعیت شکننده امنیتی افغانستان است و در صورتی که کابل در مقابله با داعش به نتایج امیدبخشی نرسد، پیش بینی نمی شود که کشورهای منطقه صرفا به ابراز نگرانی بسنده کنند و برای حفاظت از مرزهای سرزمینی و امنیت ملی خویش، اقدامات پیشگیرانه و تدابیر احتیاطی را روی دست نگیرند.