
پایگاه امریکا در یک بندر سعودی، قلب شبکهٔ لجستیکی و تجارتی منطقه به شمار می رود و فشارهای احتمالی در خلیج فارس می تواند به گونهٔ مستقیم بر صادرات و واردات این حوزه تأثیر بگذارد.
زمان تقریبی مطالعه: 4 دقیقه
حتماً. متن شما با دقت و امانت کامل به زبان دری افغانی چنین برگردان میشود:
پایگاه امریکا در یک بندر سعودی، قلب شبکهٔ لجستیکی و تجارتی منطقه بهشمار میرود و فشارهای احتمالی در خلیج فارس میتواند بهگونهٔ مستقیم بر صادرات و واردات این حوزه تأثیر بگذارد.
با وجود آغاز گفتوگوهای دیپلماتیک میان ایران و ایالات متحدهٔ امریکا، هنوز هم احتمال رویارویی مستقیم در خلیج فارس وجود دارد و تحلیلگران نظامی توجه ویژهای به مراکز لجستیکی و پشتیبانی نیروهای امریکایی در منطقه معطوف کردهاند.
یکی از مهمترین این مراکز، بندر صنعتی ملک فهد در شهر جبیل عربستان سعودی است؛ بندری که بهدلیل ظرفیت بلند پذیرش کشتیهای عظیم و ارایهٔ خدمات تدارکاتی، بهعنوان یکی از ستونهای اساسی پشتیبانی نیروهای امریکایی در منطقه شناخته میشود.
بندر ملک فهد در ساحل شرقی خلیج فارس، در قلب منطقهٔ صنعتی جبیل موقعیت دارد و بخشی از شبکهٔ بزرگ صنعتی و لجستیکی مرتبط با صادرات انرژی و محصولات پتروشیمی عربستان بهشمار میرود. این موقعیت نهتنها از دید اقتصادی، بلکه از نگاه استراتژیک نیز دارای اهمیت فراوان است.
در سالهای اخیر، این بندر میزبان ناوهای جنگی امریکا، کشتیهای پشتیبانی و واحدهای آبی–خاکی در قالب مأموریتها و بازدیدهای لجستیکی بوده است؛ حضوری که باعث شده این بندر در سناریوهای احتمالی تقابل با ایران، مورد توجه خاص قرار گیرد.
آمارهای تازهٔ ادارهٔ کل احصائیهٔ عربستان نشان میدهد که بنادر سعودی در سال 2024 بیش از 331 میلیون تُن کالا را جابهجا کردهاند که بیانگر افزایش صادرات و واردات نسبت به سال گذشته است. مجموع حجم صادرات از تمامی بنادر این کشور به بیش از 222 میلیون تُن رسیده و واردات نیز در حدود 108 میلیون تُن بوده است.
در این میان، بنادر کلیدی عربستان سهم چشمگیری در تجارت خارجی دارند. بندر صنعتی ملک فهد در جبیل حدود 19 درصد از مجموع حجم بارگیری و تخلیهٔ کالا در سال 2024 را به خود اختصاص داده و با جابهجایی سالانهٔ نزدیک به 44 میلیون تُن کالا و عبور بیش از یکهزار و ششصد کشتی، یکی از حلقههای مهم مبادلات تجارتی عربستان محسوب میشود.
بندر ملک عبدالعزیز در دمام، بزرگترین دروازهٔ واردات کشور بهشمار میرود که در سال 2024 حدود 38 میلیون تُن کالا از طریق آن وارد شده است. همچنان بندر اسلامی جده، بهعنوان یکی از بزرگترین بنادر عربستان از نظر تعداد کشتیهای ورودی، نقش مهمی در ترافیک دریایی و تجارت جهانی ایفا میکند.
در مجموع، پنج بندر اصلی عربستان در سال 2024 بیش از 334 میلیون تُن کالا را مدیریت کردهاند که بخش عمدهای از تجارت نفت، پتروشیمی، کالاهای صنعتی و مصرفی را در بر میگیرد.
بندر ملک فهد یکی از بزرگترین بنادر صنعتی در منطقه است و دارای اسکلههای عمیق، تأسیسات سوخترسانی و تدارکاتی، حوضچههای تعمیراتی صنعتی، ساحات وسیع انبارداری و خطوط حملونقل متصل به مجتمعهای صنعتی میباشد.
ظرفیت سالانهٔ این بندر حدود 70 میلیون تُن کالا اعلام شده است. این امکانات سبب میشود که این بندر نهتنها از نگاه اقتصادی، بلکه از لحاظ نیازهای تدارکاتی و لجستیکی برای ناوگان نظامی نیز اهمیت ویژهای پیدا کند.
مطالعات نظامی غربی نشان میدهد که در سناریوهای افزایش تنش میان تهران و واشنگتن، ایران ممکن است با هدف محدود ساختن شبکهٔ منافع امریکا در خلیج فارس، مراکز تدارکاتی و بنادر حیاتی را هدف قرار دهد.
از همینرو، بنادری مانند بندر ملک فهد بهدلیل موقعیت جغرافیایی، ظرفیت بلند لجستیکی و نقش برجسته در همکاریهای نظامی و اقتصادی، در محاسبات هدفگیری قرار میگیرند.
تعطیلی یک بندر صنعتی بزرگ میتواند پیامدهای گستردهٔ اقتصادی در پی داشته باشد و سبب اختلال در صادرات نفت و پتروشیمی، کاهش حجم ترافیک کالا در خلیج فارس، وارد آمدن خسارت به زیربناهای صنعتی و تأثیر منفی بر بازار جهانی انرژی گردد. این فشار اقتصادی، بهویژه در منطقهٔ شرقی عربستان، میتواند انعطافپذیری نیروهای امریکایی در خلیج فارس را کاهش داده و بر اهمیت استراتژیک ایران در منطقه تأکید نماید.
بر این اساس، بندر صنعتی ملک فهد در جبیل نهتنها یک مرکز بزرگ اقتصادی، بلکه نقطهای با ارزش عملیاتی بلند است که در سناریوهای احتمالی برخورد نظامی میان ایران و ایالات متحدهٔ امریکا، بهعنوان یکی از مهمترین محورهای محاسبات واشنگتن مطرح میگردد. این واقعیت بیانگر جایگاه برجستهٔ ایران در موازنهٔ قدرت و نفوذ استراتژیک در خلیج فارس میباشد.

