نگاهی به دستاوردهای 12 ساله حامد کرزی در عرصه اقتصادی

<div style="text-align: justify;">سقوط طالبان در افغانستان آغازی برای ایجاد اداره موقت به ریاست حامد کرزی در کشور شد و از آن پس 12 سال است که افغانستان به زمامداری وی دستاوردهای کوچک و بزرگی در بخش‎های مختلف از جمله در عرصه اقتصادی داشته است.</div> <div style="text-align: justify;">در این گفتار به عمده‎ترین دستاوردهای اقتصادی دوران 12 ساله زمامداری کرزی می‌پردازیم:</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>کالای ترس در بازارهای افغانستان</strong></div> <div style="text-align: justify;">سال‎ها جنگ، وحشت و ویرانی در شهرهای افغانستان فضای زندگی در این شهرها را تیره و تار ساخته بود و نا امیدی و نگرانی بر ذهن و روان ساکنان این شهرها سایه انداخته بود.</div> <div style="text-align: justify;">شهرهای مختلف افغانستان روز به روز خلوت و خلوت‎تر می‎شد و شهروندان آن یا به روستاهای دوردست و نسبتاً امن کشور پناه می‎بردند و یا راه مسافرت و مهاجرت به کشورهای دیگر را در پیش‎ می‎گرفتند.</div> <div style="text-align: justify;">چنین بود که با گذشت زمان بازارها بی‎رونق ‎شد و دیوارهای مغازه‌ها نیز بر اثر برخورد گلوله و موشک برخود می‌لرزید و فرو می‎ریخت.</div> <div style="text-align: justify;">در این بازارها متاعی جز ترس و تنفر و جود نداشت که خریدار برحسب نیاز و با میل و انتخاب سراغ آن برود.</div> <div style="text-align: justify;">همانگونه که در ابتدا اشاره شد سال‎ها جنگ و ناامنی در شهرها باعث شده بود که فعالیت‎های اقتصادی در افغانستان تنها به بخش کشاورزی و آن ‎هم در روستاها متمرکز و محدود شود.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>با آغاز به کار دولت جدید فعالیت‌های اقتصادی از سرگرفته شد</strong></div> <div style="text-align: justify;">با آغاز به کار دولت جدید به رهبری کرزی اطمینان امنیتی نسبی در شهرها حاکم شد و همین مسئله باعث شد که فعالیت‎های اقتصادی در  کشور از محدوده کشاورزی در روستاها فراتر رفته و به سطح شهرها کشانده شود.</div> <div style="text-align: justify;">به عبارتی دیگر «اداره موقت» پس از نشست «بن» این امکان را فراهم ساخت که شهرهای جدیدی ایجاد شود و در این شهرها بازارهای زیادی نیز پدیدار شود.</div> <div style="text-align: justify;">با این شرایط جدید روز به روز بستر برای داد و ستد اقتصادی بیشتر فراهم آمد و خرید و فروش در این بازارها رونق فزاینده‌ای گرفت.</div> <div style="text-align: justify;">در سایه ثبات سیاسی نسبی در این دوره بسیاری از بانک‎های کوچک پدید آمد که از طریق ارائه خدمات وام در افزایش میزان مشاغل و پیدایش پیشه‎های جدید در شهرها نقش خوبی ایفا کردند.</div> <div style="text-align: justify;">البته بانک‎های خصوصی دیگری نیز ایجاد شد که در بخش‎های مختلف از جمله نگهداری پول، انتقال پول و... در کنار بانک‎های دولتی آغاز به کار کردند.</div> <div style="text-align: justify;">این بانک‎های خصوصی به لحاظ کیفیت کار و سرعت در رسیدگی به مطالبات متقاضیان، به مراتب بهتر از بانک‎های دولتی عمل کردند و به همین جهت اینک با استقبال و اعتماد ویژه مردمی مواجه شده‌اند.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>استخراج معادن نیز به کمک اقتصاد افغانستان آمد</strong></div> <div style="text-align: justify;">تلاش در جهت طرح و اجرای پروژه‌های استخراج معادن مختلف سبب شد که در زمینه برداشت از ذخایر زیرزمینی و استفاده از معادن فلزات اقدامات جدی و سرمایه‌گذاری انجام شود.</div> <div style="text-align: justify;">کار و سرمایه‌گذاری زیادی روی معدن «مس عینک» در ولایت «لوگر» در شرق، معدن «ذغال سنگ» در ولایت «بامیان» در مرکز، چاه‎های نفت در شمال و... صورت گرفت.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>افزایش فعالیت‌های شرکت‌های ساختمانی و راه‌سازی</strong></div> <div style="text-align: justify;">در ادامه آنچه تاکنون به آن اشاره شد، شایان ذکر است که در این 12 سال صدها شرکت ساختمانی و جاده سازی در کشور ایجاد و فعال گردید.</div> <div style="text-align: justify;">این شرکت‎های ساختمانی و جاده‌سازی نیز سهم به ‎سزایی در بازسازی و دگرگونی چهره شهرها و جاده‎ها گرفتند و همچنین برای هزاران نفر زمینه شغل و فعالیت ایجاد کردند.</div> <div style="text-align: justify;">اکنون بسیاری از جاده‎ها و بزرگراه‎های شهرها که بر اثر سال‎ها جنگ با ارتش سرخ شوروی و پس از آن با طالبان غیر قابل استفاده و تخریب شده بود ترمیم و آسفالت شده و امر نقل و انتقال را سهولت بخشیده است.</div> <div style="text-align: justify;">بخش‎هایی از کشور که 12 سال پیش جزو مناطق متروکه‎ و خالی از سکنه به حساب می‎آمد دارای بناها و بازارهای خوبی شده و نشانه‎های آشکاری از تازگی و تحول را پیش چشم بینندگان می‎گذارد.</div> <div style="text-align: justify;">ایجاد شرکت‎های تجاری، دفاتر و بنگاه‎های معاملات خرید مسکن، زمین، آپارتمان و همچنین رهن و اجاره املاک و صدها معامله دیگر را در مسیر قانونی و قاعده‎مند هدایت می‎کنند.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>اقدامات کرزی در عرصه اقتصاد افغانستان</strong></div> <div style="text-align: justify;">از زمان تهاجم ارتش سرخ به افغانستان تا زمان کرزی، حاکمیت فضای جنگی، حالت اضطرار را در کشور پدید آورده بود و طرح برنامه ملی برای بهبود وضع اقتصاد را با دشواری مواجه کرده و حتی ناممکن ساخته بود. </div> <div style="text-align: justify;">در چنان وضعی آنچه رخ می‎نمود، اوج آشفتگی اقتصادی بود طوری که هیچ برنامه‌ای برای بهبود و افزایش درآمد سرانه ملی وجود نداشت و ارزیابی دقیقی در سطح کشور از ارتقا و یا ضعف ظرفیت‎های اقتصادی انجام نمی‎شد. </div> <div style="text-align: justify;">در صورتی که سال‎های سکان‎داری کرزی موجب شد  که در سطح داخلی برنامه‌های زیادی برای بازسازی زیربناها و ظرفیت‎های اقتصادی طرح و اجرا گردد؛ هر چند این فرایند با ضعف‎ها، کاستی‎ها و کندی همراه بوده است.</div> <div style="text-align: justify;">در سطح منطقه‎ای و فرامنطقه‎ای نیز افغانستان به امکان ایجاد روابط روشن و تعریف‎شده اقتصادی دست یافت؛ آنچه نبود آن سال‎های سال کشور را در رنج و رکود اقتصادی فرو برده بود.</div> <div style="text-align: justify;">دریافت کمک‎های بیرونی و برنامه‎ریزی برای بهبود و بازسازی زیربناها و ظرفیت‎های اقتصادی داخلی باعث شد که با گذشت هرسال درآمد داخلی کشور افزایش یابد.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>افزایش درآمد داخلی افغانستان</strong></div> <div style="text-align: justify;">جدول زیر میزان افزایش درآمد افغانستان را در هرسال نسبت به سال‎های پیش از آن نشان می‎دهد:</div> <div style="text-align: center;"> <img src="/public/userfiles/13930229000072_PhotoL.jpg" width="600" height="418" alt="" /></div> <div style="text-align: justify;">در سال 1388 میزان درآمد افغانستان 68 میلیارد افغانی، در سال 1389 این میزان 80 میلیارد افغانی، در سال 1390 درآمد افغانستان برابر با 100 میلیارد افغانی بود، در 9 ماه اول سال 1391 این میزان به 72 میلیارد افغانی رسید و در 9 ماه اول سال 1392 مقدار آن 84 میلیارد افغانی بود.</div> <div style="text-align: justify;">افزایش درآمد داخلی در کنار کمک‎های کشورهای خارجی در پرتو زمینه‎ها و ظرفیت‎های ارتباطی به‎ وجود آمده در زمان زمامداری کرزی سبب شد که بودجه سالانه کشور برای بهبود و افزایش خدمات (در بخش‌های امنیت، آموزش و پروش، زیربنا و منابع طبیعی، کشاورزی و توسعه روستاها، حکومت‌داری و حاکمیت قانون، بهداشت، توسعه بخش خصوصی دلار و مصونیت اجتماعی) نیز افزایش یابد.</div> <div style="text-align: justify;"> </div> <div style="text-align: justify;"><strong>افزایش بودجه سالانه در افغانستان</strong></div> <div style="text-align: justify;">جدول زیر افزایش بودجه سالانه کشور را در 8 سال گذشته نشان می‎دهد:</div> <div style="text-align: center;"> <img src="/public/userfiles/13930229000305_PhotoL.jpg" width="600" height="418" alt="" /></div> <div style="text-align: justify;">میزان بودجه افغانستان در سال 1383 برابر با 608 میلیون دلار، در سال 1384 این میزان 1.8 میلیارد دلار، در سال 1385 این بودجه 2.2 میلیارد دلار، در سال 1386 بودجه افغانستان 2.6 میلیارد دلار، در سال 1387 میزان آن 2.69 میلیارد دلار، در سال 1388 این بودجه 2.9 میلیارد دلار، در سال 1389میزان بودجه افغانستان 4.7 میلیارد دلار، در سال 1390 این رقم 4.7 میلیارد دلار، در سال 1391میزان آن 4.8 میلیارد دلار و در سال 1392 این رقم به 6.8 میلیارد دلار رسید.</div> <div style="text-align: justify;">این است که اساس و بنیاد شکوفایی و پویایی اقتصادی در این 12 سال و در دوران زمامداری کرزی در کشور نهاده شد و امید برای زندگی در شرایط اقتصادی متفاوت‎تر و مطلوب‎تر پدید آمد و تداوم و تقویت این روند و جبران کاستی‎ها و رفع نقایص آن امری است که رئیس جمهور آینده عهده‌دار آن خواهد بود.</div>