خانم مبارزی که در دامان دشمنش جان داد

در این یادداشت، از یک خانم مبارز سخن خواهیم گفت که مبارزات او و هم‌رزمانش، انقلاب یا کودتای هفت ثور 1357 را در افغانستان به پیروزی رساند. این خانم «آناهیتا راتب‌زاد» نام دارد که نقش او اگر از سران حزب «دموکراتیک خلق افغانستان» زیادتر نبوده باشد، قطعاً کمتر هم نبوده است.

آناهیتا در عقرب 1310 خورشیدی در منطقه «گل‌دره» ولایت کابل متولد شد. مبالغه نخواهد بود که او را اولین زن سیاستمدار افغان بنامیم که به معنای واقعی یک سیاستمدار بود. جالب است که رشته دانشگاهی او، علوم سیاسی نبود اما از هر سیاستمداری بیشتر در سیاست دخالت می‌کرد. راتب‌زاد از لیسه یا دبیرستان «ملالی» در کابل فارغ‌التحصیل شد و از دانشکده پرستاری شیکاگو، مدرک پرستاری گرفت و از دانشگاه کابل دکترای پزشکی دریافت کرد.

وی که از مهمترین شخصیت‌های جناح چپ در سیاست افغانستان و از رهبران شاخه «پرچم» حزب دمکراتیک خلق افغانستان بود، در سال 1344 به عنوان نماینده مجلس این کشور انتخاب شد و در همین سال «سازمان دمکراتیک زنان» افغانستان را پایه‌گذاری کرد.

او پس از انقلاب هفت ثور، به عنوان وزیر امور اجتماعی فعالیت کرد و سپس به عنوان سفیر افغانستان به یوگسلاوی، فرستاده شد. پس از کشته شدن حفیظ‌الله امین و با به قدرت رسیدن «ببرک کارمل»، به کشور بازگشت و به عنوان وزیر معارف، سرپرست وزارت اطلاعات و فرهنگ و به حیث وزیر تحصیلات عالی و وزیر صحت‌عامه یا بهداشت فعالیت کرد.

در سال 1365 با به قدرت رسیدن نجیب‌الله، همراه با کارمل، به مسکو رفت ولی پس از چند سال، دوباره به افغانستان بازگشت. او در سال 1371 در پی پیروزی مجاهدین و سقوط دولت نجیب‌الله، مجدداً به مسکو مهاجرت کرد و پس از چندی راهی آلمان شد.

خانم راتب‌زاد روز یکشنبه 16 سنبله 1393 در سن 83 سالگی در آلمان درگذشت و پیکر وی در مراسمی در منطقه «شهدای صالحین» کابل به خاک سپرده شد.

عجیب است که آناهیتا، از سران تند‌مزاج ایدئولوژی کمونیستی و سوسیالیستی در افغانستان بود که این تندی از نوشته‌هایش پیدا است. به طور مثال: او در مطلبی تحت عنوان «جنگ یا صلح، مرگ یا زندگی» که در نشریه پرچم، شماره 46 مورخ 14 دلو 1346، منتشر شد، خواستار مبارزه علیه امپریالیسم یا کشورهای غربی گردید.

نکته جالب این مقاله، اینجاست که او کشور آلمان غربی را که در آخر عمر به آن پناه برد، تهدیدی علیه صلح جهانی دانسته است. آناهیتا، در راه آرمان‌هایش به خورشید سوزانی می‌ماند که هر مانعی بر سر راهش را می‌سوزاند. او سال‌ها، مخالفانش را به اتهام مزدوران امپریالیسم و فئودالیسم، سر به نیست کرد اما او خود سال‌های آخر عمرش را در یکی از قطب‌های امپریالیسم و فئودالیسم جهان یعنی کشور آلمان سپری کرد.

به‌عبارت‌دیگر، او بخشی از عمرش را در مبارزه با نظام سرمایه‌داری گذراند اما در سال‌های پایانی زندگی‌اش، خود نیازمند کمک نظام سرمایه‌داری شد و به امتیازهای ناچیز خزانه یک کشور امپریالیستی، بسنده کرده بود. در حقیقت، آناهیتا، مبارزی بود که سرانجام به دشمنش پناه برد و در دامان دشمنش، جان داد. تصاویر آناهیتا را که شامل 21 عکس است، در کامنت مشاهده کنید.