عملکرد حکومت و مشروعیت زدایی از نظام

نظام جمهوریت و امارت به عنوان دو نوع نظام سیاسی متفاوت که یکی به نام مردم و دیگری به نام دین خود را توجیه نموده و مشروعیت میبخشد اکنون به عنوان دو گزینه متفاوت و متعارض در برابر جامعه و مردم افغانستان قرار دارد و هر از گاهی در محافل سیاسی و گفتگوهای صلح از آنها سخن گفته میشود.

مسلما اکثریت مردم افغانستان هرگز خواهان بازگشت به‌دوره سیاه امارت طالبانی نیستند و حتی اقشار روشنفکر، شهری و تحصیل کرده پشتون نیز از چنین نظامی متنفر بوده و تنها در میان برخی مراکز دینی و مذهبی و مردمان قبایلی طرفدارانی دارد.

اکثریت مردم افغانستان قاطعانه از نظام جمهوریت، قانون اساسی، انتخابات، آزادی اندیشه و بیان، حقوق شهروندی، حقوق بشر، حقوق زن و سایر ارزشها و اصول مترقی پشتیبانی میکنند. اما خطر و تهدیدی که متوجه نظام جمهوری و اصول و ارزشهای آن است صرفا از ناحیه تفکر طالبانی و افراط‌گرایان دینی و تکفیری نیست، بلکه ناکارآمدی و فساد حکومت و عملکرد بد و فاجعه‌بار حاکمان بیش از همه به نظام جمهوریت صدمه زده و باعث بدنامی، ناکارآمدی، سلب مشروعیت و تنفر مردم از آن میگردد.

برتری نظام جمهوریت بر نظامهایی مثل سلطنت و امارت این است که در نظام جمهوریت رای و نظر مردم و عمل به قانون معیار و میزان اصلی انتخاب حاکمان بوده و این امر باعث سلامت نظام سیاسی و کارایی حکومت میگردد.

حکومت فعلی که خود برآمده از درون یک انتخابات پر از فساد و تقلب بوده و از ابتدا با چالش مشروعیت مواجه بود در دوره حاکمیت خود به گونه‌ای عمل نموده است که اعتماد مردم را به نظام جمهوریت نیز به شدت آسیب رسانده است. فساد گسترده اداری و رشوه‌خواری، گسترش ناامنی در سراسر کشور، تبعیض و قوم‌گرایی لجام‌گسیخته، عزل و نصبهای سوال‌برانگیز، عدم رعایت اصل شایسته‌سالاری، برخورد گزینشی با افراد متهم به فساد، فقر و بیکاری گسترده، افزایش شدید فاصله طبقاتی، رشد تعصب و تفرقه قومی، گسترش فحشا در ادارات و نهادها و حتی راه یافتن آن به درون ارگ، ناتوانی از برگزاری انتخابات سالم و شفاف و مبادله چوکی در برابر دالر و سکس و هزاران فساد و فحشای دیگر که به نام جمهوریت و دموکراسی انجام میشود مانند خوره نظام سیاسی کنونی را از درون تهی نموده و باعث ناامیدی و رویگردانی مردم از آن و نهایتا سلب مشروعیت و سقوط این نظام خواهد شد.

مقاماتی که مرتبا از مزیت نظام جمهوری سخن میگویند باید بیشتر در اصلاح عملکرد خویش بکوشند و بدنه نظام را از این همه فساد و آلودگی پاک سازند تا مردم دستاوردهای مثبت و ثمره نظام جمهوری را ببینند و گرنه گفتار درمانی هیچ دردی را دوا نخواهد کرد