ناظران و آگاهان سیاسی: حکومت قادر به ایجاد اجماع نیست

در حالی‌که رییس جمهور محمد اشرف‌غنی و عبدالله عبدالله؛ رییس شورای عالی مصالحه بر لزوم ایجاد اجماع ملی میان رهبران سیاسی برای صلح تأکید می‌کنند، بسیاری از آگاهان می گویند که رهبران حکومت فرصت های زیادی را از دست داده اند و اکنون با حضور در ضیافت‌های افطاری یا با سخنرانی در یک جمع رسمی نمی توان کسب اعتماد کرد؛ زیرا حکومت قدرت ایجاد اجماع را از دست داده‌است.

عبدالله عبدالله؛ رییس شورای عالی مصالحه ملی به تازگی گفته است که رهبران سیاسی افغانستان باید به منظور حمایت از مذاکرات صلح، در برابر طالبان متحد شوند و یا پس از خروح نظامیان خارجی از افغانستان منتظر یک جنگ تلخ باشند.

از سوی دیگر، رییس جمهور غنی نیز طی روزهای گذشته با مقام‌های سیاسی کشور و همچنین هیأت رهبری مجلسین شورای ملی برای دستیابی به یک اجماع نظر ملی دیدار و گفتگو کرده‌است.

این در حالی است که صدیق منصور انصاری؛ آگاه امور سیاسی در مصاحبه با آوا این تلاش ها را بی فایده و کوبیدن آب در هاون می‌داند؛ زیرا به عقیده او مردم افغانستان به این‌رهبران اعتماد ندارند تا به اشاره آن‌ها در یک محور جمع شوند.

به گفته او، رهبران حکومت نه تنها در مورد صلح؛ بلکه در رابطه با اقتصاد، امنیت و صلاح و بقای کشور، همواره ناکام بوده اند و جز تلاش برای تقسیم قدرت و حیف و میل امکانات مردم افغانستان کاری نکرده اند.

او در پاسخ به اینکه آیا یک اجماع نسبی ملی می تواند به صلح افغانستان کمک کند یا خیر، گفت: تنها گره صلح و جنگ افغانستان با اجماع ملی و اتحاد نهادها و جریان های سیاسی باز می شود؛ اما رهبران کنونی حکومت ظرفیت به‌وجود آوردن چنین اجماعی را ندارند.

به باور انصاری تا فرصت باقی بود رییس شورای عالی مصالحه ملی نتوانست کار قابل ملاحظه و لازم را انجام دهد، اکنون که نظامیان خارجی افغانستان را ترک می گویند، مردم را به جنگ تلخ پس از خروج هشدار می دهد، در حالی که ارگ عمدتاً جنگ داخلی و هرج و مرج را پس از خروج نظامیان خارجی نفی می کند.

او تاکید می کند که تناقض‌گویی های رهبران حکومت نشان می دهد که آنها هنوز بین خود اتقاق نظر ندارند چه رسد که تمام جناح ها را بر یک محور جمع کنند.

علی‌مدد راسخ؛ آگاه امور صلح در مصاحبه با آوا می گوید که برای صلح پایدار نیاز به یک اجماع ملی است؛ اما این اجماع باید از آدرس یک نیروی مستقل و میانجی بی‌طرف صورت بگیرد؛ زیرا جریان‌های سیاسی معمولاً بین خود هنوز سازش نکرده و نخواهند کرد.

به باور راسخ، صلح افغانستان پروسه‌ای طولانی و زمانبر است؛ از این جهت هنوز هم برای ایجاد اجماع ملی دیر نشده است و اگر درست مدیریت شود در مدت 20 روز تا یک‌ماه می توان یک اجماع نسبی را به‌وجود آورد.

راسخ از تلاش‌رهبران حکومت برای ایجاد اجماع ملی برای صلح قدردانی کرده و می افزاید که اگر تا امروز گروه طالبان در اغلب موارد دست بالا را داشته است به دلیل پراکندگی و عدم اجماع نظر در داخل افغانستان بوده است.

این در حالی است که به باور بسیاری از کارشناسان، در پی آغاز روند خروج نیروهای خارجی افغانستان، یکبار در شرایط شبیه دوران پس از خروج نیروهای شوروی قرار گرفته است؛ بنابراین به باور آنان، برای اجتناب از تکرار تجارب تلخ آن دوران، رهبران سیاسی باید بر محور منافع ملی متحد شوند و از منافع کوتاه‌مدت خود دست بردارند؛ در غیر آن، خطر تکرار جنگ‌های خونین داخلی، جدی است.