عواید گمرک بندر آقینۀ ولایت فاریاب،در شش ماه اول امسال، به بیش از یک میلیارد و 300 میلیون افغانى رسیده که 525 میلیون افغانی افزایش را نسبت به مدت مشابه سال گذشته نشان میدهد. این بندر، در ولسوالى اندخوى و در سرحد با ترکمنستان واقع بوده و اموال تجارتی بخصوص مواد نفتی و خوراکه از کشورهای آسیای میانه، اروپا، امارات عربی، ایران و چین وارد شده؛ و صنایع دستى و فرآورده های زراعتی صادر میگردد. واردات را موتر و پرزه جات آن،آهن آلات و سیخ گول؛ و صادرات را میوۀ خشک مانند پسته و بادام و صنایع وطنى از قبیل قالین، گلیم و پوست حیوانى تشکیل میدهد. محمد ناصر"کارگر" رئیس گمرک آقینه میگوید که عواید شش ماه اول سال جارى، به یک میلیارد و 391 میلیون افغانى رسیده است، که 525 میلیون افغانی افزایش را به تناسب شش ماه اول سال گذشته نشان میدهد. وى گفت: "نظر به پلان داده شدۀ وزارت مالیه که باید عواید گمرک آقینه نسبت به سال گذشته، هفتاد درصد افزایش داشته باشد؛ اما با آنهم ما 15 درصد بالاتر از پلان، عاید کرده ایم." رئیس گمرک آقینه، عوامل ازدیاد عواید را به وجود آمدن ادارۀ سالم، تشویق و ترغیب تاجران، کاهش مشکلات در قسمت تورید اموال، شفافیت پروسۀ کاری و افزایش حجم تجارت عنوان کرد. اما وى افزود که قسمت اعظم اموال وارداتی، مربوط نیروهای آیساف بوده که اموال این نیروها از گمرک کردن معاف است. اگر اجازۀ محصول اموال آیساف وجود میداشت، در این شش ماه عواید بندر آقینه به بیش از 3 میلیارد افغانی میرسید. کارگر ادعا کرد که عواید گمرک آقینه را، تا پایان سال جارى به حدود 3 میلیارد افغانی خواهد رساند. رییس بندرآقینه در مورد مشکلات این بندر گفت: "هنوز ما با سیستم کلاسیک و قلمی کار میکنیم، درصورتیکه این بندر، مانند گمرک هرات به سیستم کمپیوتری مبدل شود، ما تسهیلات بیشترى را به وجود خواهیم آورد و قرار است که این مشکل تا یکماه دیگر حل شود." وى افزود که به زودی کار شهرک بندری آقینه نیز آغاز میگردد. کار نقشه بندى شهرک تکمیل شده و پیشنهاد آن،به ریاست جمهوری ارسال گردیده است که بعد از منظورى، زمین برای تاجران توزیع میشود. محمد اسلم "گداز" مستوفی ولایت فاریاب میگوید که مجموع عواید شش ماه اول سال جاری این ولایت، به بیش از یک ونیم میلیارد افغانی رسیده است که نسبت به شش ماه اول سال گذشته، بالاتر از 562 میلیون افغانی افزایش را نشان میدهد. وى گفت که بیشترین این عواید،از بندر آقینه و بقیۀ آن از مالیات برشرکت ها،عواید اضافی، جرایم ترافیکی و جنایی، ترانسپورت و حق العبور به دست آمده است. مستوفی فاریاب افزود که اگر گمرک آقینه مانند سایر گمرکات کشور، با سیستم کمپیوتری مجهز گردد، تسهیلات خوب و شفافیت بیشتر برای تاجران و ماموران گمرک فراهم شده و در افزایش عواید نیز مؤثر خواهد بود. موصوف، دلایل افزایش عواید مستوفیت را کاهش فساد اداری، جلوگیرى از فرار عواید، تبعیت و قانون پذیری مردم، ارتقای ظرفیت کارمندان مستوفیت از طریق سیمینارها و ورکشاپ ها و آگاهیدهی عامه به وسیلۀ نشرات، برای پرداخت به موقع مالیات عنوان کرد. اتاق تجارت میگوید که خدمات و اجراآت به موقع مسوولان گمرک آقینه، علاقمندى تاجران را افزایش داده است. عظیم "مسگر" رئیس اتاق تجارت ولسوالی اندخوی گفت که در سال های گذشته، تعداد تاجرانی که اموال شانرا از طریق بندر آقینه وارد مینمودند، به 400 تن میرسید؛ اما حالا به بیش از یکهزار تن از این مسیر استفاده میکنند، که اموال شان بدون معطلی درظرف چند ساعت مراحل قانونی را طی مینماید. وى افزود که قبلاً 36 کیلومتر سرک از مرکز ولسوالى اندخوى تا بندر آقینه، خامه بود و تاجران براى انتقال اموال شان با مشکل مواجه بودند؛ اما کار قیرریزى این سرک، در حال تکمیل است و سهولت لازم مواصلاتى را فراهم میکند. پول این پروژه، بالغ بر 22 میلیون دالر بوده که از سوى بانک انکشاف اسلامى پرداخته شده و توسط وزارت فوایدعامه، عملى گردیده است. اما رئیس اتاق تجارت ولسوالی اندخوی، نبود تاسیسات لازمه مانند هنگر، کرن، آب آشامیدنی و خامگی محوطۀ بندر آقینه را، از جمله مشکلات تاجران دانسته از دولت خواست که در حل آن اقدام نماید. موصوف، از وضعیت امنیتی گمرک و سرک ترانزیتی آقینه – مزارشریف، ابراز رضایت نموده از مقامات مسوول تقاضا کرد که با توجه به اوضاع امنیتی پیش آمده در ساحات مربوط ولسوالی اندخوی، باید تدابیر پیشگیرانۀ امنیتی را نیز اتخاذ نمایند. گمرک آقینه، در ساحۀ ریگزار واقع بوده و حدود 160 کیلومتر از میمنه مرکز فاریاب فاصله دارد. در گذشته، گمرک آقینه مدیریت عمومی بود؛ اما در این اواخر به ریاست ارتقا یافته است و در تشکیلات آن 55 تن کار میکنند. گفتنى است که افغانستان، داراى بنادر دیگرى مانند شیرخان در ولایت کندز در سرحد با تاجکستان؛ و حیرتان ولایت بلخ در سرحد ازبکستان نیز هست که منابع مهم عایداتى کشور را تشکیل میدهند. بنادر تورغندى واسلام قلعۀ هرات در سرحد با ترکمنستان و ایران، و بنادر سپین بولدک کندهار و تورخم ننگرهار در سرحد با پاکستان هم، حایز اهمیت زیاد مى باشد.