«حامد کرزی» رییس جمهور کشورمان، روز دوشنبه سی ام ثور (20 می) کابل را به مقصد دهلی نو ترک کرد. در این سفر 2روزه «زلمی رسول» وزیر خارجه، «رنگین دادفر اسپنتا» مشاور امنیت ملی، «زلمی هیوادمل» مشاور علمی و فرهنگی رییس جمهور و «ایمل فیضی» سخنگوی رییس جمهور، کرزی را همراهی می کنند. رییس جمهور روز دوشنبه از هند به عنوان یک دوست و کشوری که از نظر اقتصادی، صنعتی و اجتماعی بسرعت پیشرفت می کند یاد کرد. پراناب موکرجی رییس جمهور هند روز دوشنبه دکترای افتخاری را در دانشگاه «لاولی پروفشنال» در شهر «جلندر» ایالت پنجاب به کرزی تقدیم کرد. رییس جمهور کشورمان طی سخنرانی اعلام کرد: هند به عنوان یک دوست نقش مهمی را در بهبود وضعیت زندگی جوانان افغانستان ایفا کرده است. هند دو میلیارد دلار از محل درآمد مالیات پردازان خود را برای بهبود وضعیت افغانستان هزینه کرده است. همچنین وی از رشد سریع هند در زمینه های صنعت، فناوری و اقتصاد تمجید کرد. * نگاه هند و افغانستان به یکدیگر ---------------------------------------- هند برای افغانستان اهمیت حیاتی دارد و این امر را می توان در امضای قرارداد همکاری استراتژیک بین دو کشور مشاهده کرد. هند اولین کشور آسیایی بود که با افغانستان قرارداد همکاری استراتژیک امضا کرد. اما اهمیت هند برای افغانستان با توجه به نزدیکی زمان خروج نیروهای امریکایی از کشور در اواخر سال 2014 دو چندان شده است. غالبا در افغانستان نگاه مثبتی نسبت به هندی ها وجود دارد و هر چند تاکنون نسبت به حضور نیروهای غربی در افغانستان و انعقاد قرارداد همکاری استراتژیک افغانستان برای مثال امریکا و دیگر کشورهای غربی اعتراضات حزبی بروز یافته اما تا کنون هیچ گروهی دستکم بطور فعال نسبت به همکاری هند با افغانستان و قرارداد همکاری استراتژیک دو کشور اعتراض نکرده است. در مقابل گروههای مختلف هندی هم نسبت به همکاری با افغانستان اعتراضی ندارند. برخی از گروههای هندی همانند نولیبرال های این کشور به دنبال کسب منفعت در افغانستان و در نگاه حداقلی، به دنبال کاهش تهدیدات امنیتی ناشی از افغانستان هستند، نهروئیست ها خواهان ارتباط با کشورهای شرقی همانند افغانستان و همچنین همکاری و کمک به این جوامع هستند. برای دیگر گروههای هندی همانند چپ ها و کمونیست ها نیز حداقل جایی برای نگرانی و همچنین اعتراض نسبت به رابطه با افغانستان وجود نداشته و ندارد. روزنامه تریبون هند طی مقاله ای می نویسد: اگر قرار باشد که واشنگتن اهداف ایجاد یک افغانستان با ثبات و ظهور یک پاکستان مدرن را کنار بگذارد، فشار زیادی را بر امنیت هند وارد خواهد کرد. در صورت بروز چنین وضعیتی هند برای حفظ منافع خود دلیلی برای هماهنگی نزدیکتر با کشورهایی چون روسیه و ایران به عنوان یک احتیاط دارد. و این موضوع هند را به چابهار - جایی که هند توجه خود را یکبار دیگر بر روی آن متمرکز می کند - می آورد چون اکنون بطور روز افزون روشن می شود که وضعیت منطقه ای برای هند بعد از 2014 بسیار دشوار خواهد بود مگر اینکه دهلی نو اقدامات فوری را در جهت بهبود این اوضاع انجام دهد. افغانستان و هند در یک مجموعه امنیتی بسیط قرار می گیرند به طوری که امنیت، اقتصاد و توسعه دو کشور با هم ادغام شده است. هند نمی تواند در یک فضای ناامن ناشی از قوت گرفتن تروریست ها در افغانستان طعم توسعه جدی و واقعی را بچشد لذا برای هند راهی جز کمک به توسعه اقتصادی و حل معضلات امنیتی افغانستان باقی نمی ماند. با قوت گرفتن تروریست ها در افغانستان و پاکستان هندی ها همان فشاری را که بر دولتمردان افغانستان تحمیل می شود با شدت کمتر حس می کنند لذا برای دهلی نو قرار گرفتن هند به عنوان یک قدرت «در حال ظهور» و به قولی برخی «ظهور یافته» در منطقه ای که دشواری های امنیتی فراوانی دارد مطلوب نیست. ** همکاری های دفاعی و نظامی هند – افغانستان --------------------------------------------------------------- نکته قابل توجه در این سفر که خوراک بسیاری از رسانه ها شده است انعقاد قرارداد خرید تسلیحات هندی است. ایمل فیضی سخنگوی رییس جمهور کرزی، از سفر حامد کرزی به هند به منظور تقویت نهادهای نظامی و غیرنظامی خبر داده است. شیدا محمد ابدالی سفیر کشورمان در هند با توجه به سفر کرزی به دهلی نو اعلام کرد که افغانستان خواهان همکاری بیشتر با هند در بخش نظامی است. وی اعلام کرد که لازم است افغانستان و هند با توجه به وضعیت موجود در مورد هدف مشترک یعنی دفاع از خود تبادل نظر کنند. روزنامه هندوستان تایمز نیز طی گزارشی اعلام کرده است که یکی از درخواست های کرزی در این سفر تجهیزات نظامی از هند است. در گذشته قرار بود امریکایی ها تامین بخشی از تجهیزات نظامی افغانستان را بر عهده گیرند اما اکنون افغانستان به این وعده ها بسنده نکرده اند. تاخیر در تحویل هواپیماهای جنگنده به نیروی هوایی افغانستان می تواند یکی از دلایل این اقدام مقامات کشورمان باشد. یکی از نکاتی که می تواند در تحلیل بهتر سفر کرزی به هند موثر واقع گردد تحلیل از بعد نظامی است. به عبارت دیگر هندی ها چه نوع سلاح و تجهیزات نظامی را در اختیار کشورمان قرار خواهند داد؟ آیا این سلاح ها از نوع سبک خواهد بود یا سنگین؟ هنوز تجهیزات و نوع ابزارهایی که هندی ها در اختیار کشورمان قرار خواهند داد اعلام نشده است. اما اگر کاربرد این سلاح ها برای جنگ داخلی باشد طالبان حساس خواهد شد. هندی ها به دلیل حذف طالبان نسبت به اعطای این دسته از تجهیزات به افغانستان بی میل نیستند. اخیرا شبکه تلویزیونی طلوع نیوزبه نقل از والی هلمند اعلام کرده است که بیش از هزار نفر از نیروهای طالبان به ولایت هلمند حمله کرده اند که در بین آنها اتباعی از مناطق چچن و کشورهای عربی و پاکستان مشاهده شده است. سخنگوی طالبان نیز از پیشروی نیروهای این گروه خبر داده است. اما در مقابل اگر این تجهیزات برای جنگ های داخلی کاربرد نداشته باشد و کاربرد آن برای جنگ های برای مثال منطقه ای باشد پاکستان را حساس خواهد کرد. شرایطی که در زمان حاضر بر روابط پاکستان و افغانستان حاکم است مستعد این گونه اقدامات از سوی افغانستان و سپس واکنش اسلام آباد خواهد بود. اخیرا در مرز افغانستان و پاکستان بین نیروهای دو طرف تبادل آتش صورت گرفته است و مقامات کشور اعلام کرده اند که خط مرزی بین دو کشور را به رسمیت نمی شناسند زیرا از نظر افغانستان مرز دیوراند، پشتون ها را به دو بخش تقسیم کرده است. در این شرایط با توجه به آنکه توان نظامی پاکستان چشمگیر است افغانستان را مجبور به یارگیری می کند. البته مقامات کشور اعلام کرده اند که یکی از موضوعات مذاکره با هندی ها خط مرزی دیورند است اما از درخواست کمک از هندی ها در این رابطه سخنی به میان نیاورده اند. دلیل این امر آنست که قبل از تولد کشوری به نام پاکستان در سال 1947 افغانستان با هندی ها هم مرز بوده اند. در نهایت می توان گفت که کمک های نظامی و دفاعی هند به افغانستان در ترکیب با قرارداد همکاری استراتژیک دو کشور می تواند ایده حضور هند در افغانستان برای مقابله با نفوذ پاکستان را تقویت کند.