کمیته‌های کاری در گزارش خود در روز چهارم جرگه مشورتی صلح بر برقراری آتش‌بس فوری، قطع منابع تمویل جنگ، حفظ نظام و دادن دفتر به طالبان در کابل تاکید کردند.

چهارمین روز نشست لویه‌جرگه مشورتی صلح افغانستان روز پنجشنبه (12 ثور) با گزارش‌دهی کمیته‌های کاری این جرگه پایان یافت.

در نشست چهارمین روز نشست لویه‌جرگه روسای 51 کمیته‌کاری طرح‌ها و پیشنهادهای‌‌شان را در مورد صلح و روند گفت‌وگو با طالبان ارایه کردند.

اعضای جرگه در 51 کمیته کاری تقسیم شدند و روی سوال‌های ارایه شده از سوی کمیسیون برگزاری این جرگه بحث و تبادل نظر کردند.

اعضای لویه‌جرگه صلح همچنین پیشنهادهای‌شان را به گونه کتبی به روسای کمیته‌ها ارایه کردند. پیشنهادهایی که روز گذشته از سوی روسای هر کمیته در نشست عمومی لویه‌جرگه شرح داده شد.

ریاست 13 کمیته‌کاری لویه‌جرگه به عهده زنان شرکت کننده در این جرگه است.

آتش بس دوجانبه، تنظیم یک جدول زمانی برای خروج نیروهای خارجی و حفظ ارزش‌ها و دستاوردهای 18 ساله حکومت و مردم افغانستان از موارد مشترکی بود که بیشترین کمیته‌ها روی آن تاکید کردند.

 اکثر کمیته‌های کاری خواستار برقراری آتش‌بس فوری به ویژه در ماه مبارک رمضان، حمایت از نظام جمهوری اسلامی افغانستان، حفظ قانون اساسی و دستاوردهای 18 ساله، اجماع سیاسی میان سیاسیون، دادن دفتر به طالبان در کابل، خشکاندن منابع تمویل جنگ و رهایی زندانیان دوجانب شدند.

چندین کمیته خواستار لغو شورای عالی صلح شدند و نیز بسیاری از کمیته‌ها با تشکیل حکومت موقت در روند صلح مخالفت کردند.

فکوری بهشتی رییس کمیته اول گفت که صلح با طالبان در مطابقت با قانون اساسی، خفظ دستاوردها، حمایت از نظام جمهوری اسلامی و نیروهای امنیتی به منظور حفظ استقلال کشور و تعیین هیات مذاکره کننده 50 نفری با طالبان از پیشنهادات این کمیته است.

سید عبدالرحمان مسوول کمیته دوم نیز گفت که اعلام آتش بس فوری، حل اختلافات سیاسی بین دولت و سیاسیون، صلح با تدبیر، ارجحیت دادن منافع ملی به منافع شخصی و حزبی، لبیک گفتن به خواست‌های مشروع طالبان و خروج مسوولانه نیروهای خارجی از پیشنهادات این کمیته است.

همچنین این کمیته تاکید کرده بود که از طریق امریکا و مجامع بین المللی باید بر حامیان جنگ به خاطر قطع جنگ در افغانستان فشار وارد شود.

شینکی کروخیل رییس کمیته 28 نیز گفت که آتش بس فوری به ویژه در ماه مبارک رمضان؛ ایجاد اجماع میان حکومت و سیاسیون، خشک کردن منابع مالی طالبان، تامین عدالت اجتماعی، پذیرفتن خواست‌های مشروع طالبان از پیشنهادات این کمیته اند.

این کمیته همچنین تاکید کرد که اشخاص فهمیده در ترکیب هیات مذاکره کننده گنجانیده شده و به دلیل مداخله پاکستان به شکل مستند به شورای امنیت سازمان ملل متحد شکایت شود.

کمیته هشتم هم، آزادی زندانیان دوطرف و توقف عملیات‌های نظامی دو طرف را به منظور پیشبرد صلح پیشنهاد کرد.

کمیته هجده‌هم نیز آتش بس همه جانبه، لغو شورای صلح، قطع منابع تمویل جنگ و بازگشایی دفتر برای طالبان در داخل افغانستان را پیشنهاد کرد.

استاد فیض‌الله جلال رییس کمیته 45 هم مدیریت صلح توسط حکومت، ایجاد اجماع قدرت‌های بزرگ از جمله امریکا، چین، روسیه و انگلستان زیر چتر سازمان ملل و خروج نیروهای خارجی پس از استحکام پایه های دولت و تامین صلح را از پیشنهادات این کمیته خواند.

جارالله منصوری رییس کمیته 39هم گفت که در این کمیته به این نتیجه رسیده اند که به منظور گفتگوی مستقیم بین الافغانی یک دفتر سیاسی در کابل به طالبان داده شود و نیز از دخالت های بیرونی به شکل مستند به شورای امنیت شکایت شود تا دست حامیان جنگ و مداخله بیرونی قطع گردد.

کمیته 28 هم تاکید کرد که امریکا در مورد میلیاردها دالری که به پاکستان کمک کرده وضاحت دهد که از این کمک‌ها در جنگ افغانستان استفاده شده است یا خیر.

احمد سعیدی رییس کمیته 42 نیز گفت تا زمانیکه بخش‌های تشکیل دهنده نظام، سیاسیون و ملت با دولت آشتی نکند، آشتی با طالبان خواب است و جنون.

این کمیته با تاکید بر این که مردم افغانستان قربانی رقابت‌های امریکا و روسیه، پاکستان و هند، عربستان و ایران، قطر و امارات است؛ بناً باید ابتدا مردم بین خود آشتی کنند و به مداخلات اجازه ندهند.

عبد رب الرسول سیاف، رئیس لویه‌جرگه مشورتی صلح در نشست مروز گذشته به اعضای این نشست گفت: ما اینجا نه برای حمایت و پشتیبانی از کسی جمع شده‌ایم و نه برای کمپین کردن برای فرد مشخصی.

آقای سیاف گفت که در پایان، تمام گزارش‌ها توحید شده و با روسای کمیته‌ها شریک ساخته می‌شود. پس از آن اعلامیه مشترکی با موافقت همه اعضا و کمیته‌ها تنظیم و ارایه خواهد شد.

رئیس لویه‌جرگه مشورتی، تاکید کرد که تا زمانیکه تمام مجلس با این اعلامیه موافق نباشد اعلامیه از این مجلس بیرون نمی‌رود. در این مورد هیچ کس نمی‌تواند نظر شخصی خودش را تحمیل و دیکته کند.

از دیگر پیشنهادات کمیته‌های لویه جرگه صلح:
- حفظ قانون اساسی افغانستان
- گفت‌وگوی مستقیم دولت افغانستان با گروه طالبان
- لغو شورای عالی صلح
- حفظ آزادی بیان و رسانه‌ها
-انعطاف‌پذیری حکومت در برابر طالبان
- ایجاد دفتر سیاسی برای طالبان در افغانستان
- ایجاد فرصت‌های کاری برای طالبان
- آزادی زندانیان سیاسی
- ادامه حمایت سیاسی و مالی آمریکا از افغانستان تا زمان تامین صلح در این کشور

در چهار روز گذشته سه هزار و 200نماینده از سراسر کشور در تالار این جرگه در کابل جمع شدند تا خط مشی مذاکره و چهارچوب مذاکره با گروه طالبان را مشخص کنند.

لویه جرگه مشورتی صلح با وجود تحریم‌ها و مخالف‌های شمار زیادی از نامزدان انتخابات ریاست جمهوری و احزاب سیاسی روز دوشنبه (9 ثور) برگزار شد. قرار بود این جرگه پس از چهار روز پایان یابد اما برای یک روز دیگر تمدید شد.

قرار است امروز در روز پایانی لویه‌جرگه مشورتی صلح، اعلامیه مشترکی بر اساس پیشنهادهای 51 کمیته‌کاری این جرگه اعلام شود.

در همین حال ششمین دور گفتگوهای آمریکا و گروه طالبان در مورد صلح افغانستان نیز همزمان با سومین روز لویه‌جرگه صلح دو روز پیش در قطر برگزار شد.

گروه طالبان با ارسال خبرنامه‌ای گفته که در این دیدار بر سر چارچوب خروج نیروهای خارجی از افغانستان و اینکه از خاک افغانستان علیه کشور دیگر استفاده نشود، بحث شده است.

طالبان اما از اشتراک در لویه جرگه خودداری ورزیده و آن را "نمایشی" خوانده‌اند.

سوال‌هایی که اعضای لویه جرگه به آن پاسخ دادند
1. به خاطر قطع جنگ و آمدن صلح و ثبات در کشور، چطور می‌توان طالبان را قانع به مذاکره ساخت؟ از نظر شما چه کارهایی باید صورت گیرد که تاحالا صورت نگرفته است؟

2. دولت جمهوری اسلامی افغانستان در مذاکره با طالبان روی کدام ارزش‌ها و دستاوردها باید پافشاری و ایستادگی کند؟ اهمیت این دستاوردها درچه است؟

3. به نظر شما ترکیب هیأت مذاکره‌کننده دولت جمهوری اسلامی افغانستان و اوصاف شخصیت‌های که در آن اشتراک می‌کنند، چگونه باشد؟

4. سیاست دولت افغانستان در قبال همسایه‌ها و به به خصوص کشوریکه طالبان را حمایت مالی و تسلیحاتی می‌کند، چگونه باشد؟ در کل توقع و انتظارات شما از کشورهای خارجی ذی‌دخل در قضیه افغانستان چیست؟